Âm vang di sản - Gắn kết tương lai: Bản hòa ca văn hóa giữa đại ngàn Lâm Đồng

Từ nhịp sống buôn làng đến sự kiện văn hóa lớn

Trong những ngày qua, đông đảo du khách trong nước, quốc tế và người dân địa phương đắm chìm trong không gian văn hóa Tây Nguyên của Lễ hội Cồng chiêng Đông Nam Á do UBND tỉnh Lâm Đồng tổ chức.

Đó là bản hòa ca từ những thanh âm vang vọng của đại ngàn; là bảng phối màu hoàn hảo từ những gam màu đa sắc của mỗi tộc người; là sự hội tụ hoàn hảo nhịp sống từ những buôn làng ở Tây Nguyên…

Tỉnh Lâm Đồng tổ chức Lễ hội Cồng chiêng Đông Nam Á năm 2025 với chủ đề “Âm vang di sản - Gắn kết tương lai”. Ảnh: ĐVCC

Sự kiện này được tổ chức tại Quảng trường Lâm Viên, phường Xuân Hương - Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng với nhiều chương trình mang đậm bản sắc văn hóa địa phương.

Điểm nhấn trong Lễ hội, sáng 21.12 diễn ra chương trình “Carnival – diễu hành đường phố cồng chiêng”. Trong tiết trời se lạnh, dưới nắng hanh vàng, không gian thơ mộng quanh hồ Xuân Hương trở nên rộn ràng thu hút đông đảo người dân và du khách theo dõi.

Trên các tuyến đường ven hồ, các đoàn nghệ nhân đến từ nhiều địa phương trong khu vực xuất hiện trong trang phục truyền thống, vừa diễu hành vừa trình diễn cồng chiêng, múa xoang... tạo nên bức tranh văn hóa sống động giữa thiên nhiên mênh mang.

Không gian thơ mộng quanh hồ Xuân Hương trở nên rộn ràng thu hút đông đảo người dân và du khách theo dõi. Ảnh: ĐVCC

Tâm điểm của bức họa ấy là âm thanh cồng chiêng, hòa cùng nhịp bước của các nghệ nhân, biến không gian nơi đây thành một sân khấu ngoài trời. Ở đó, người dân và du khách có thể trực tiếp cảm nhận giá trị văn hóa đặc sắc của các dân tộc Tây Nguyên và khu vực Đông Nam Á. Du khách cũng cuốn theo từng nhịp điệu, thanh âm lễ hội; nhiều người tỏ ra thích thú, liên tục ghi hình, chụp ảnh lưu niệm…

Cùng với chương trình “Carnival – diễu hành đường phố cồng chiêng”, trước đó, vào tối 20.12, Quảng trường Lâm Viên rực sáng trong “Đêm hội Hòa âm cồng chiêng Đông Nam Á năm 2025”.

Không chỉ gói gọn trong những buôn làng Tây Nguyên, nhịp chiêng ấy đã vượt biên giới, hòa cùng điệu múa của hàng trăm nghệ nhân đến từ nước bạn Lào, Campuchia và Malaysia, tạo nên một bản hòa âm chung của khu vực Đông Nam Á. Cùng với đó là các đoàn nghệ nhân trong nước với sự tham gia của các tỉnh Gia Lai, Đắk Lắk, Quảng Ngãi và Phú Thọ.

Trước đó, Liên hoan các Câu lạc bộ Cồng chiêng tỉnh Lâm Đồng lần thứ I, năm 2025 cũng được tổ chức với chủ đề “Sắc màu hội tụ và lan tỏa”, gắn kết “nhịp thở” từ các buôn, làng Tây Nguyên của tỉnh Lâm Đồng.

Trình diễn trang phục tại Lễ hội Cồng chiêng Đông Nam Á ở Lâm Đồng. Ảnh: ĐVCC

Anh Y Tuyên (phường Nam Gia Nghĩa, tỉnh Lâm Đồng) chia sẻ, rất tự hào khi được chọn tham gia liên hoan lần này, được gặp gỡ, giao lưu với nhiều nghệ nhân đến từ các buôn làng khác.

“Chúng tôi được sống lại trong không gian lễ hội, truyền thống của dân tộc mình. Qua đây chúng tôi hiểu nhau hơn, gắn bó hơn, cùng chia sẻ trách nhiệm giữ gìn di sản văn hóa Tây Nguyên”, anh Y Tuyên nói.

Dưới cây nêu truyền thống, các đội đến từ nhiều buôn, làng trong trang phục đặc trưng của dân tộc mình, hòa cùng một nhịp. Tiếng chiêng vang lên, tiếng hát ngân dài. Những cái nắm tay, kết nối, quây quần di chuyển quanh cây nêu, tạo thành những vòng tròn lớn, nhỏ đan vào nhau; vừa hát vừa nhảy múa, rạng ngời, phấn khởi, xóa đi mọi khoảng cách trong không gian hội tụ.

Một tiết mục biểu diễn tại Lễ hội Cồng chiêng Đông Nam Á năm 2025 ở Lâm Đồng. Ảnh: ĐVCC

Mỗi tiết mục đều tái hiện chân thật về lễ hội, nghi thức sinh hoạt văn hóa truyền thống bản địa. Những ngôn ngữ nghệ thuật mộc mạc, gần gũi hòa cùng nhịp chiêng như kể lại câu chuyện của buôn làng, hiện diện trong từng sinh hoạt thường ngày với nét riêng, phản ánh đặc trưng văn hóa của dân tộc mình.

Có tiết mục gây chú ý bởi nhịp chiêng rộn ràng, dứt khoát; có tiết mục lại lắng sâu với giai điệu trầm mặc, khoan thai. Cùng với đó, những bộ trang phục thổ cẩm với hoa văn, màu sắc khác nhau, tạo nên bức tranh đa sắc nhưng hài hòa. Không khí lễ hội vì thế mà lan tỏa đến từng góc không gian, cuốn lấy người xem không chỉ thưởng thức mà còn hòa mình vào nhịp hội, cảm nhận rõ sự gắn kết bền chặt giữa các cộng đồng.

Bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống

Giữa không khí lễ hội rộn ràng ấy, Thị Lixa, học sinh lớp 12A5, Trường Phổ thông Dân tộc nội trú N’Trang Lơng (tỉnh Lâm Đồng) chia sẻ: “Được trực tiếp hòa mình vào không gian lễ hội, em hiểu sâu hơn về truyền thống dân tộc mình và biết thêm nhiều nét đẹp văn hóa của các dân tộc anh em khác như: Ê đê, Cil, Mạ, Mông, Chăm... Mỗi dân tộc có bản sắc riêng, nhưng khi cùng đứng trong vòng chiêng, thì tất cả đều hòa chung một nhịp”.

Nghệ nhân Điểu Di ở bon Điêng Đu, xã Quảng Tân (tỉnh Lâm Đồng) thì mộc mạc nói về những điều như đã thấm sâu vào cách nghĩ, cách sống, trở thành nét văn hóa của người dân Tây Nguyên: “Tiếng chiêng dạy con người biết kính trên nhường dưới, biết sống vì buôn làng. Nghe chiêng, người ta dịu lại, biết yêu thương nhiều hơn. Chỉ cần còn người đánh chiêng thì văn hóa còn, buôn làng còn”.

Ông Đinh Văn Tuấn – Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng cho biết, Lễ hội là điểm nhấn trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 20 năm Không gian Văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên được UNESCO ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Đây không chỉ là một sự kiện văn hóa của tỉnh Lâm Đồng, mà còn là dịp để các nghệ nhân đồng bào các dân tộc và các quốc gia giao lưu, học hỏi, trao đổi kinh nghiệm trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống. Ảnh: ĐVCC

Đây không chỉ là một sự kiện văn hóa của tỉnh Lâm Đồng, mà còn là dịp để các nghệ nhân đồng bào các dân tộc và các quốc gia giao lưu, học hỏi, trao đổi kinh nghiệm trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống.

“Hơn thế, Lễ hội Cồng chiêng Đông Nam Á năm 2025 chính là dịp để tiếng chiêng vượt ra khỏi biên giới, kết nối bạn bè khu vực, tạo nên bản hòa âm chung của sự đa dạng văn hóa và tinh thần đoàn kết”, ông Đinh Văn Tuấn nhấn mạnh.