Thắp lửa yêu thương giữa đại ngàn

Từ đứa trẻ suýt bị hủ tục… chôn vùi

Ít ai biết rằng, cuộc đời Alăng Ngước bắt đầu từ một câu chuyện tưởng như không có phép màu. Năm 1990, tại một ngôi làng vùng cao thuộc huyện Đông Giang (Quảng Nam cũ, nay là Đà Nẵng), cậu bé người Cơ Tu vừa chào đời nhưng không cất tiếng khóc. Theo những quan niệm lạc hậu còn tồn tại trong cộng đồng thời điểm đó, đứa trẻ ấy bị xem là điềm gở, là đứa bé khó có thể sống sót. Không ít người khuyên người mẹ nên từ bỏ đứa con mới sinh nhưng tình mẫu tử đã chiến thắng tất cả. Nhờ tình yêu thương ấy, Alăng Ngước lớn lên giữa núi rừng Trường Sơn, mang theo trong mình khát vọng thay đổi nhận thức, đẩy lùi những hủ tục từng suýt cướp đi sinh mạng của chính mình.

Nhà báo Alăng Ngước.

Con đường học tập của chàng trai Cơ Tu không hề bằng phẳng. Từ những con đường đất đỏ quanh co của miền sơn cước, anh vượt núi xuống học tại Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú Quảng Nam rồi theo đuổi ngành Báo chí tại Đại học Khoa học Huế. Sau khi tốt nghiệp, Alăng Ngước về công tác tại Báo Quảng Nam (nay là Báo và Phát thanh, truyền hình Đà Nẵng) và gắn bó với đồng bào các dân tộc thiểu số nơi đại ngàn.

Gần 15 năm gắn bó với nghề, Alăng Ngước đã trở thành một trong những cây bút nổi bật của báo chí khu vực miền Trung. Những giải thưởng báo chí danh giá liên tiếp đến với anh: Giải A Giải Báo chí toàn quốc về công tác Dân vận khéo giai đoạn 2017 - 2020; Giải B Giải Báo chí toàn quốc về xây dựng Đảng “Búa liềm vàng” năm 2021; Giải Nhất Giải Báo chí toàn quốc về Phòng, chống thiên tai năm 2022 cùng hàng chục giải thưởng cấp bộ, ngành và địa phương khác.

Tuy nhiên, điều khiến người ta nhớ về Alăng Ngước không phải những tấm bằng khen hay những chiếc cúp lưu niệm. Đó là hình ảnh người nhà báo lặn lội đến những bản làng xa xôi nhất, ở lại nhiều ngày cùng người dân sau thiên tai, cùng ăn, cùng ngủ trong những căn nhà tạm, lắng nghe từng câu chuyện đời để viết nên những tác phẩm thấm đẫm hơi thở cuộc sống. Anh không xem nhân vật là đối tượng để khai thác thông tin. Với anh, họ là người thân, là bà con, là những mảnh đời cần được sẻ chia. Có lẽ bởi vậy mà những bài báo của Alăng Ngước luôn chứa đựng sức nặng của sự thật và sức nóng của tình người.

Bên cạnh vai trò nhà báo, Alăng Ngước còn được nhiều người biết đến như một nghệ sĩ dân gian của đại ngàn. Những ca khúc anh sáng tác, những MV anh thực hiện đều thấm đẫm tình yêu với quê hương, với văn hóa Cơ Tu và ký ức gia đình. MV “Kỷ vật của Ama” (Kỷ vật của cha) ra mắt năm 2025 là một minh chứng. Không kỹ xảo cầu kỳ, không sân khấu hào nhoáng, chỉ có người con ngồi bên mẹ già kể lại câu chuyện về người cha là thương binh đã khuất. Anh hát để văn hóa Cơ Tu không bị lãng quên. Anh hát để những giá trị đẹp đẽ của núi rừng tiếp tục được truyền lại cho thế hệ mai sau.

Người kết nối những tấm lòng

Nghề báo đưa Alăng Ngước đến với những bản làng xa xôi, những mái nhà nghèo nằm cheo leo bên sườn núi và những phận người đang oằn mình trước nghịch cảnh. Nhưng điều khiến anh khác biệt không chỉ là khả năng phát hiện, phản ánh những câu chuyện ấy trên mặt báo mà còn là sự day dứt không cho phép mình đứng ngoài cuộc. Với anh, mỗi hoàn cảnh khó khăn được ghi nhận không phải là điểm kết thúc của một bài viết mà là điểm khởi đầu của một hành trình sẻ chia.

Nhà báo Alăng Ngước trao quà cho bà con khó khăn.

Gần 10 năm nay, cứ mỗi dịp Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc ở quê nhà, Alăng Ngước lại âm thầm dành một phần tiền nhuận bút của mình, đồng thời vận động bạn bè, đồng nghiệp chung tay hỗ trợ người nghèo. Mỗi năm, từ 20 đến 30 suất quà được trao tận tay những hộ gia đình khó khăn. Giá trị vật chất có thể không lớn nhưng trong đó chứa đựng sự sẻ chia chân thành và tình cảm ấm áp của những người luôn hướng về cộng đồng.

Với Alăng Ngước, làm báo không chỉ là ghi nhận những phận đời mà còn là đồng hành cùng họ. Trong những chuyến tác nghiệp nơi vùng sâu, vùng xa, hễ bắt gặp hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, anh lại lặng lẽ mở ví, có bao nhiêu giúp bấy nhiêu. Nhiều người dân nghèo vẫn nhớ mãi hình ảnh người phóng viên sau khi ghi chép, chụp ảnh xong lại kín đáo gửi chút tiền để họ trang trải bữa cơm hay mua thuốc cho con.

Không chỉ dừng lại ở những gì tận mắt chứng kiến, ngay cả khi lướt mạng xã hội, thấy thông tin về một gia đình gặp hoạn nạn hay một người già neo đơn giữa núi rừng, anh cũng tìm cách giúp đỡ. Có khi là một khoản tiền chuyển khoản vội vàng, có khi là lời nhờ người quen mua gạo, mì tôm, nhu yếu phẩm mang đến tận nơi. Những việc làm ấy diễn ra âm thầm nhưng đã trở thành thói quen của người phóng viên luôn đau đáu trước những mảnh đời kém may mắn.

Nhiều người ví Alăng Ngước như một “người đưa tin của lòng nhân ái”. Bởi sau mỗi câu chuyện anh kể, luôn có những vòng tay được nối dài, những tấm lòng được đánh thức và những cuộc đời được tiếp thêm hy vọng. Mỗi khi nghe tin một gia đình gặp hoạn nạn, một đứa trẻ mắc bệnh hiểm nghèo hay một người lao động nghèo rơi vào cảnh cùng quẫn, anh lại âm thầm đứng ra kết nối bạn bè, đồng nghiệp, các nhà hảo tâm để chung tay giúp đỡ. Không ồn ào, không khoa trương, anh trở thành chiếc “cầu nối” bền bỉ giữa những người sẵn sàng cho đi và những người đang cần được nâng đỡ.

Mới đây, sau vụ sạt lở núi đau lòng tại xã Hùng Sơn (Đà Nẵng) khiến hai em nhỏ người Cơ Tu mất cả cha lẫn mẹ, hoàn cảnh éo le của các em đã khiến anh trăn trở nhiều ngày. Ngay sau khi tìm hiểu sự việc, anh đăng tải thông tin lên mạng xã hội, đồng thời trực tiếp kêu gọi sự chung tay giúp đỡ. Sự lan tỏa từ những dòng chia sẻ chân thành ấy đã nhận được sự hưởng ứng của đông đảo bạn bè, đồng nghiệp và các nhà hảo tâm. Chỉ trong thời gian ngắn, gần 50 triệu đồng đã được gửi đến hai em nhỏ, góp phần giúp các em vượt qua giai đoạn khó khăn trước mắt. Ngoài ra, từ thông tin anh đăng tải, có một nhà hảo tâm ở Đà Nẵng đồng ý hỗ trợ mỗi cháu 1 triệu đồng tới năm 18 tuổi.

Đầu năm 2025, một vụ hỏa hoạn bất ngờ đã thiêu rụi toàn bộ ngôi nhà của gia đình anh Hốih Rư ở xã biên giới A Xan, huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam (cũ, nay là Đà Nẵng). Chỉ trong chốc lát, tài sản tích góp nhiều năm của gia đình nghèo nơi vùng cao hóa thành tro bụi. Hay tin, Alăng Ngước lập tức đăng tải thông tin, liên hệ với bạn bè, đồng nghiệp và những người quen biết để kêu gọi hỗ trợ. Chỉ sau vài ngày, gần 30 triệu đồng được quyên góp và trao tận tay gia đình nạn nhân.

Nhắc lại thời điểm ấy, anh Hốih Rư vẫn không giấu được xúc động: “Nhìn ngọn lửa nuốt hết tài sản của gia đình, tôi chỉ biết đứng lặng. Bao năm làm lụng, dành dụm đều thành tro bụi. Lúc đó, tôi nghĩ chắc phải mất rất nhiều năm nữa mới có thể dựng lại được mái nhà. Nhưng rồi anh Alăng Ngước đã đến và mang đến kỳ diệu cho gia đình. Tôi luôn nghĩ anh Ngước làm báo không chỉ bằng cây bút mà còn bằng trái tim. Anh nhìn thấy cái khó của bà con và tìm cách giúp đỡ. Nhờ anh và những tấm lòng hảo tâm, từ nền đất cháy đen năm ấy, hôm nay chúng tôi đã có một mái nhà mới để ở, có niềm tin để tiếp tục làm ăn. Nghĩa tình đó, gia đình tôi sẽ nhớ suốt đời”.

Trước đó, một vụ tai nạn giao thông thương tâm đã cướp đi sinh mạng của ba cháu nhỏ người Cơ Tu trên đường đi tìm việc làm. Nỗi đau bao trùm những gia đình vốn đã nghèo khó nay càng trở nên quặn thắt hơn. Không thể cầm lòng trước mất mát ấy, Alăng Ngước đã đứng ra vận động, quyên góp được gần 50 triệu đồng để chia sẻ phần nào gánh nặng với thân nhân các em. Số tiền không thể bù đắp những mất mát quá lớn nhưng là lời động viên, sự đồng cảm chân thành từ cộng đồng dành cho những gia đình đang phải đối mặt với nỗi đau không gì có thể diễn tả thành lời.

Đó chỉ là ba trong rất nhiều câu chuyện thiện nguyện mà Alăng Ngước đã lặng lẽ thực hiện suốt nhiều năm qua. Trên hành trình làm nghề của mình, anh đã không ít lần trở thành người kết nối cho những chương trình hỗ trợ học sinh nghèo, giúp đỡ bệnh nhân hiểm nghèo, vận động kinh phí sửa chữa nhà ở cho các hộ gia đình khó khăn hay sẻ chia với những lao động nghèo gặp biến cố. Có những khoản hỗ trợ chỉ vài triệu đồng, có những đợt vận động lên tới hàng chục triệu đồng. Nhưng giá trị lớn nhất không nằm ở con số mà ở niềm hy vọng được thắp lại trong những cuộc đời tưởng chừng đã rơi xuống tận cùng của bất hạnh.

Với Alăng Ngước, mỗi sự giúp đỡ dù nhỏ bé cũng có thể tạo nên khác biệt lớn lao. Anh tâm sự: “Tôi chỉ mong họ có thêm cơ hội để bắt đầu lại cuộc sống từ chính nơi khó khăn nhất”. Câu nói giản dị ấy phản chiếu rõ nét con người anh - một nhà báo luôn mang trong mình sự đồng cảm sâu sắc với những mảnh đời kém may mắn.

Nhà báo Alăng Ngước vinh dự là một trong 150 nhà báo tiêu biểu trên cả nước được tham gia đoàn đại biểu gặp mặt Chủ tịch nước tại Phủ Chủ tịch nhân kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 – 21/6/2025).

Điều đáng quý là suốt những năm tháng ấy, Alăng Ngước chưa bao giờ xem việc thiện nguyện như một cách để xây dựng hình ảnh cá nhân. Anh không lập quỹ từ thiện riêng, không tổ chức những chiến dịch rầm rộ, cũng không tìm kiếm sự ghi nhận cho bản thân. Mọi việc anh làm đều bắt nguồn từ sự thôi thúc của trái tim và trách nhiệm của một người làm báo trước cuộc đời. Chính sự chân thành ấy đã tạo nên uy tín, khiến mỗi lời kêu gọi của anh đều nhận được sự tin tưởng, đồng hành của cộng đồng.

Ở Alăng Ngước, người ta nhìn thấy hình ảnh của một nhà báo không chỉ cầm bút để phản ánh hiện thực mà còn dùng chính trái tim mình để góp phần làm cho cuộc sống trở nên ấm áp hơn. Những bài báo rồi sẽ khép lại sau khi xuất bản nhưng những nhịp cầu nhân ái mà anh đã âm thầm dựng xây vẫn tiếp tục nối dài, mang yêu thương đến với những nơi còn nhiều khó khăn trên dãy Trường Sơn hùng vĩ.