Để Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư là cầu nối thông suốt giữa Nhân dân với Mặt trận Tổ quốc

Bà Hà Thị Hạnh - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Lâm Đồng thăm hỏi, tặng quà người dân có hoàn cảnh khó khăn tại xã Nghị Đức. Ảnh: NVCC

Mắt xích quan trọng trong hệ thống Mặt trận

Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đang lấy ý kiến góp ý vào dự thảo Thông tri hướng dẫn thực hiện một số điều của Điều lệ Mặt trận Tổ quốc Việt Nam khóa XI, nhiệm kỳ 2026 – 2031 (Điều lệ). Đây là văn bản quan trọng, cụ thể hóa những quy định của Điều lệ phù hợp với thực tiễn để triển khai thực hiện đạt hiệu quả.

Việc góp ý xây dựng dự thảo Thông tri này đang nhận được sự quan tâm, tham gia tích cực của hệ thống chính trị, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp và các tầng lớp Nhân dân. Đặc biệt là sau một năm vận hành mô hình tổ chức chính quyền 3 cấp; đồng thời tiến hành sắp xếp lại các tổ dân phố, thôn, buôn thôn, làng, ấp, bản, buôn, phum, sóc, tổ dân phố, khu phố, khối phố... (gọi chung là khu dân cư).

Bà Hà Thị Hạnh - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Lâm Đồng cho biết, Điều lệ đã quy định rõ hệ thống tổ chức Mặt trận Tổ quốc Việt Nam được thành lập ở cấp Trung ương, cấp tỉnh và cấp xã. Còn dưới cấp xã thì có Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã ra quyết định thành lập, trong đó có chức danh Trưởng ban, Phó Trưởng ban và các thành viên.

Về cơ cấu của Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư bao gồm một số Ủy viên Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã cư trú ở khu dân cư; đại diện chi ủy; người đứng đầu của Chi hội Người cao tuổi, Chi hội Cựu chiến binh, Chi hội Nông dân, Chi hội Phụ nữ, Chi đoàn Thanh niên, Chi hội Chữ Thập đỏ... và một số người tiêu biểu trong các tầng lớp nhân dân, trong các dân tộc, tôn giáo.

Về chức năng, nhiệm vụ, Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư có chức năng phối hợp và thống nhất hành động giữa các thành viên; phối hợp với Trưởng thôn (làng, ấp, bản...), Tổ trưởng dân phố để thực hiện các nhiệm vụ gồm: Trực tiếp tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hiện các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; Nghị quyết của Hội đồng nhân dân, Quyết định của Ủy ban nhân dân; Chương trình hành động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp.

Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã Lạc Dương, tỉnh Lâm Đồng trao hỗ trợ xây dựng "Nhà đại đoàn kết" cho người dân. Ảnh ĐVCC

Đặc biệt là thu thập, phản ánh ý kiến, kiến nghị của cử tri và Nhân dân ở khu dân cư với cấp ủy Đảng và Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã; động viên Nhân dân giám sát hoạt động của cơ quan nhà nước, đại biểu dân cử, cán bộ, công chức, viên chức nhà nước; phối hợp thực hiện pháp luật về dân chủ ở cơ sở và hoạt động tự quản ở cộng đồng dân cư.

Một điểm mới, quan trọng trong Điều lệ khóa XIV là nhiệm kỳ của Ban Công tác Mặt trận trùng với nhiệm kỳ của chi bộ Đảng ở khu dân cư. Nội dung này cũng được dự thảo Thông tri hướng dẫn rất cụ thể, việc kiện toàn Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư theo nhiệm kỳ phải được thực hiện tối thiểu trước 20 ngày tính đến thời điểm tổ chức Đại hội Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã. Nhiệm kỳ của Ban Công tác Mặt trận sẽ lấy theo nhiệm kỳ của chi bộ Đảng ở khu dân cư; với Ban Công tác Mặt trận mới thành lập, chia tách, hợp nhất hoặc sáp nhập thì nhiệm kỳ đầu tiên không nhất thiết phải là 5 năm.

Theo Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Lâm Đồng - bà Hà Thị Hạnh, việc quy định nhiệm kỳ của Ban Công tác Mặt trận được điều chỉnh để trùng khớp với nhiệm kỳ của chi bộ ở khu dân cư sẽ giúp đồng bộ hóa công tác lãnh đạo và thuận lợi cho việc triển khai nhiệm vụ tại địa bàn dân cư đạt hiệu quả hơn.

“Với những quy định đầy đủ, chặt chẽ cả về bộ máy, nhân sự, chức năng nhiệm vụ và nội dung, phương thức hoạt động như vậy, Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư sẽ phát huy được vai trò, là mắt xích quan trọng của hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong mô hình chính quyền ba cấp hiện nay”, bà Hà Thị Hạnh chia sẻ.

Ông Trần Tô Nhân – Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã Bảo Lâm II (tỉnh Lâm Đồng) phát biểu chỉ đạo hoạt động kỷ niệm Ngày Gia đình Việt Nam năm 2026. Ảnh: NVCC

Để Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư là cầu nối thông suốt

Cùng quan điểm này, ông Trần Tô Nhân – Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã Bảo Lâm II (tỉnh Lâm Đồng) cho rằng, cùng với Điều lệ, dự thảo Thông tri đã hướng dẫn rất cụ thể về hoạt động của Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư.

Đơn cử, dự thảo Thông tri hướng dẫn chi tiết về hội nghị đầu nhiệm kỳ của Ban công tác Mặt trận ở khu dân cư được tổ chức trước khi Đại hội đại biểu MTTQ Việt Nam cấp xã ít nhất 20 ngày với thành phần, thời gian, chương trình, nội dung, quy trình tổ chức.

Cùng với đó, dự thảo Thông tri hướng dẫn trình tự thành lập Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư khi thực hiện chia tách, sáp nhập thôn, tổ dân phố; trình tự kiện toàn, bổ sung, thay thế nhân sự Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư khi có thay đổi trong nhiệm kỳ; kiện toàn nhân sự Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư khi thực hiện chia tách, sáp nhập thôn, tổ dân phố…

“Dự thảo Thông tri đã hướng dẫn quy trình từng bước rõ ràng, dễ hiểu, thuận lợi để các thành viên Ban công tác Mặt trận ở khu dân cư có thể áp dụng, thực hiện được ngay”, ông Trần Tô Nhân khẳng định.

Ông Trần Tô Nhân cũng cho biết, địa phương vừa hoàn thành việc sắp xếp lại các thôn theo chỉ đạo của Trung ương. Cụ thể xã Bảo Lâm II sắp xếp, sáp nhập để giảm từ 31 thôn xuống còn 12 thôn.

Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã Bảo Lâm II cũng quyết định thành lập Ban Công tác Mặt trận ở 12 thôn mới; đồng thời phối hợp kiện toàn nhân sự Ban Công tác Mặt trận ở mỗi thôn, đảm bảo số lượng, cơ cấu và tiêu chuẩn theo hướng dẫn của Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh.

Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã Suối Kiết, tỉnh Lâm Đồng công bố quyết định thành lập Ban Công tác Mặt trận khu dân cư sau sắp xếp các thôn ở địa phương. Ảnh: ĐVCC

Theo ông Trần Tô Nhân, địa bàn các thôn mới sắp xếp thì rộng hơn, quy mô dân số, số hộ dân cũng tăng nhiều, đặt ra yêu cầu mới, cao hơn đối với hoạt động của Ban công tác Mặt trận ở khu dân cư. Để Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư hoạt động hiệu quả, thực sự là cầu nối thông suốt giữa Nhân dân với Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc, rất cần có những hướng dẫn sâu hơn, kỹ hơn.

Đơn cử, dự thảo Thông tri hiện mới chỉ hướng dẫn về bầu, công nhận thành viên Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư, mà chưa hướng dẫn về cho thôi làm thành viên và các trường hợp đương nhiên không làm thành viên Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư. “Đây là nội dung quan trọng, thường xuyên xảy ra trong thực tế hoạt động do sự thay đổi thành viên Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư”, ông Trần Tô Nhân bày tỏ.

Cũng với mong muốn Thông tri được hoàn thiện hơn, phù hợp với thực tiễn hơn, ông K’ Vững – Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã Sơn Điền (tỉnh Lâm Đồng) đề xuất bổ sung hướng dẫn về nguyên tắc tự nguyện, hiệp thương dân chủ, phối hợp và thống nhất hành động trong tổ chức và hoạt động của Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư.

Cùng với đó, hướng dẫn về đối tượng, quy trình, thời gian, trách nhiệm, thẩm quyền của Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư, của Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã trong việc cho thôi làm thành viên và thông báo các trường hợp thôi làm thành viên Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư…

“Cần nghiên cứu, bổ sung quy định về trách nhiệm của Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã trong việc hướng dẫn, hỗ trợ Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư xây dựng quy chế hoạt động bằng văn bản để triển khai thực hiện”, ông K’ Vững kiến nghị.