Đồng chí Lê Quang Đạo - Chiến sỹ cộng sản suốt đời vì nước, vì dân

Riêng với Chủ tịch Lê Quang Đạo, sau này khi tôi được điều động về công tác tại Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, được tháp tùng, phục vụ, giúp việc Chủ tịch ở cơ quan tại 46 Tràng Thi, Hà Nội hay trong các chuyến công tác về địa phương, cơ sở đã để lại trong tôi thật nhiều kỷ niệm và ấn tượng tốt đẹp về một lãnh đạo cao cấp, nguyên thủ quốc gia, một chiến sỹ cộng sản tận tụy, suốt đời vì nước, vì dân.

Chủ tịch Quốc hội Lê Quang Đạo (bìa phải) thăm Viện Nghiên cứu khoa học kỹ thuật bảo hộ lao động, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, năm 1992. Ảnh: TTXVN.

Chủ tịch Lê Quang Đạo tên thật là Nguyễn Đức Nguyện, sinh ngày 8.8.1921 tại làng Đình Bảng, phủ Từ Sơn (nay là phường Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh), một địa danh nổi tiếng của vùng đất Kinh Bắc.

Lê Quang Đạo đã giác ngộ và tham gia cách mạng từ năm 17 tuổi, đến năm 19 tuổi đã trở thành đảng viên. Từ năm 1941, ở tuổi 20, ông được Trung ương Đảng và Bác Hồ giao trọng trách lần lượt làm Bí thư Ban cán sự các tỉnh Bắc Ninh, Phúc Yên, xứ uỷ viên rồi Thường vụ Xứ uỷ Bắc Kỳ.

Sau ngày Toàn quốc kháng chiến không lâu, ông vào quân đội và người lính ấy đã cầm súng đi suốt hai cuộc chiến tranh vệ quốc, có mặt ở những chiến trường nóng bỏng với những trọng trách: phụ trách công tác tuyên huấn chiến dịch Biên giới 1950, Phó Chủ nhiệm chính trị chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954. Năm 1955 ông được phân công làm Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội Nhân dân Việt Nam, Ủy viên quân ủy Trung ương.

Đến nay, nhiều người lính còn nhớ hình ảnh anh bộ đội cụ Hồ - vị tướng Lê Quang Đạo với cương vị Bí thư Đảng ủy và Chính ủy các chiến dịch Đường 9 - Khe Sanh năm 1968, Đường 9 - Nam Lào năm 1971,Giải phóng Quảng Trị năm 1972.

Cán bộ, nhân dân, chiến sỹ các dân tộc vùng Tây Bắc, Việt Bắc, Duyên hải Bắc Bộ, miền Trung, Tây Nguyên cho đến vùng đất mũi Cà Mau vẫn không quên hình ảnh vị tướng người bé nhỏ , vị Chủ tịch Quốc hội giản dị, gần gũi, vị Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc Việt Nam sâu sát, luôn ân cần thăm hỏi từ cụ già đến em nhỏ nơi những bản làng, xóm ấp, những khu dân cư vùng sâu, vùng xa Việt Bắc, Tây Bắc, Tây Nguyên, Nam Bộ.

Đồng chí Lê Quang Đạo thăm dây chuyền sản xuất mì Vifon tại Hà Nội. Ảnh: Xuân Tâm.

Những người bạn Pháp như Henri Marttin, Raymonde Dien yêu hòa bình, phản đối chiến tranh xâm lược của thực dân Pháp ở Việt Nam lần thứ hai (1945-1954) khi trở lại thăm Hà Nội, thăm cơ quan Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đều được ông tiếp đón chân tình, chan hòa, gần gũi như với người thân trong gia đình đi xa trở về .

Khi giữ cương vị Chủ tịch Quốc hội và Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, trong những chuyến đi cơ sở, bao giờ ông cũng giành nhiều thời gian để tiếp xúc với đồng bào, trực tiếp nghe bà con phản ánh mọi mặt đời sống kinh tế, văn hoá xã hội và tâm tư nguyện vọng của quần chúng nhân dân. Với tác phong tỷ mỉ, sâu sát, gần gũi, hóm hỉnh dễ gần, tại những thôn, bản, cụm dân cư đến thăm, Chủ tịch Lê Quang Đạo luôn được cán bộ và nhân dân địa phương tiếp đón nồng nhiệt như người thân đi xa lâu ngày trở về quê hương.

Tại những nơi Chủ tịch đã từng hoạt động trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc Mỹ xâm lược, nhiều bà con tay bắt, mặt mừng khi nhận ra "anh Đạo", “chú Nguyện” năm xưa và Chủ tịch cũng nhận ra nhiều đồng chí, đồng nghiệp, gia đình cơ sở, người quen cũ dù mấy chục năm mới được gặp lại.

Tiếp xúc với đồng bào tại các địa bàn dân cư, Chủ tịch đều hỏi thăm tỉ mỉ và đặt ra nhiều câu hỏi trao đổi với cán bộ cơ sở và nhân dân. Chủ tịch vui mừng trước những tiến bộ, ghi nhận những cố gắng của cán bộ, Nhân dân các địa phương, đồng thời chỉ ra những thiếu sót, hạn chế mà các cấp uỷ, chính quyền, Mặt trận cũng như các ban, ngành, đoàn thể địa phương cần phối hợp khắc phục giải quyết.

Chủ tịch Quốc hội Lê Quang Đạo tặng quà cho thiếu nhi tại Làng trẻ em SOS (Hà Nội), ngày 24.8.1991. Ảnh: TTXVN.

Tôi nhớ những lần được tháp tùng Chủ tịch về thăm lại chiến khu Thái Nguyên, thăm Bắc Ninh, Bắc Giang, Nam Định, Ninh Bình, Thanh Hóa, ông thường nhắc nhở các đồng chí cán bộ lãnh đạo rằng: “Không bao giờ được coi nhẹ vai trò công tác vận động quần chúng, coi nhẹ công tác Mặt trận và các đoàn thể.

Mặt trận cần phải đoàn kết tập hợp Nhân dân, xây dựng cuộc sống cho dân ngày càng tốt hơn. Công tác quần chúng trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước cần được trú trọng hơn bao giờ hết”.

Hơn 60 năm hoạt động cách mạng cũng là hơn 60 năm Chủ tịch Lê Quang Đạo gắn bó máu thịt với Đảng, Nhà nước, Mặt trận, với Nhân dân và Quân đội Nhân dân Việt Nam anh hùng. Với những cống hiến to lớn với dân tộc, Đảng, Nhà nước đã tặng ông Huân chương Hồ Chí Minh, Huân chương Chiến công hạng Nhất, Huân chương Chiến thắng hạng Nhất và nhiều huân huy chương cao quý. Ông đã sống và cống hiến cho đất nước đến hơi thở cuối cùng và để lại cho chúng ta tấm gương cao đẹp về nhân cách của một người cộ ng sản Việt Nam mẫu mực.

Hình ảnh ông luôn sống mãi trong lòng Nhân dân Việt Nam và bạn bè quốc tế - một nhà lãnh đạo, một người đồng chí gần gũi, khiêm tốn, chân thành, thủy chung, đầy lòng nhân ái, sống giản dị, trong sáng như những làn điệu quan họ đằm thắm dịu dàng vùng quê hương Kinh Bắc – Bắc Ninh của ông.