Cách tính lương hưu và trợ cấp cho người lao động nghỉ hưu trước tuổi
Diễn đàn

Cách tính lương hưu và trợ cấp cho người lao động nghỉ hưu trước tuổi

Phương Mai
Tác giả: Phương Mai
Nguyện vọng nghỉ hưu sớm không phải là điều hiếm gặp trong bối cảnh hiện nay, nhất là với những người lao động đã có thời gian dài công tác trong khu vực Nhà nước. Tuy nhiên, nghỉ hưu trước tuổi sẽ kéo theo nhiều thay đổi về quyền lợi, trong đó có cách tính lương hưu và trợ cấp một lần.
Nghỉ hưu trước tuổi vẫn được hưởng lương hưu tối đa 75% nếu đủ điều kiện này

Mới đây, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã phản hồi về trường hợp cụ thể của một người lao động sinh năm 1975, giữ chức trưởng phòng tại một cơ quan Nhà nước, dự kiến nghỉ hưu từ ngày 1/4/2025. Qua đó cung cấp những thông tin quan trọng về điều kiện, cách tính lương hưu và trợ cấp đối với trường hợp nghỉ hưu trước tuổi.

Điều kiện hưởng lương hưu

Theo quy định tại Điều 169, khoản 1 Điều 219 Bộ luật Lao động năm 2019 và Nghị định số 135/2020/NĐ-CP ngày 18/11/2020 của Chính phủ, kể từ ngày 01/01/2021 tuổi nghỉ hưu đối với người lao động làm việc trong điều kiện bình thường sẽ được điều chỉnh theo lộ trình mỗi năm tăng thêm 3 tháng đối với lao động nam cho đến khi đủ 62 tuổi vào năm 2028 và cứ mỗi năm tăng thêm 4 tháng đối với lao động nữ cho đến đủ 60 tuổi vào năm 2035.

Cụ thể như sau:

Tuổi nghỉ hưu của người lao động có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trong điều kiện lao động bình thường: Năm 2021 là đủ 60 tuổi 3 tháng đối với lao động nam, và đủ 55 tuổi 4 tháng đối với lao động nữ.

Sau đó, cứ mỗi năm tăng thêm 3 tháng đối với lao động nam cho đến khi đủ 62 tuổi vào năm 2028, và mỗi năm tăng thêm 4 tháng đối với lao động nữ cho đến đủ 60 tuổi vào năm 2035.

Người lao động có thể nghỉ hưu thấp hơn không quá 5 tuổi, so với tuổi nghỉ hưu trong điều kiện lao động bình thường tại thời điểm nghỉ hưu, nếu có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội, và thuộc một trong các trường hợp dưới đây:

(i) Người lao động có từ đủ 15 năm trở lên làm nghề, công việc nặng nhọc, độc hại nguy hiểm, hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (nay là Bộ Nội vụ) ban hành.

(ii) Người lao động có từ đủ 15 năm trở lên làm việc ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn (bao gồm cả thời gian làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên trước ngày 1/1/2021).

(iii) Người lao động có tổng thời gian làm nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm, hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm, và thời gian làm việc ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn (bao gồm cả thời gian làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên trước ngày 1/1/2021) từ đủ 15 năm trở lên.

(iv) Người lao động bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên đến dưới 81%.

Người lao động có thể nghỉ hưu thấp hơn tối đa 10 tuổi, so với tuổi nghỉ hưu của người lao động làm việc trong điều kiện lao động bình thường, nếu có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên, và thêm một trong các điều kiện sau: Có đủ 15 năm làm công việc khai thác than trong hầm lò; Bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.

Người lao động không bị quy định giới hạn về tuổi đời khi đã có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội, và thuộc một trong các trường hợp sau đây: Bị nhiễm HIV/AIDS do tai nạn rủi ro nghề nghiệp; Bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên, và có đủ 15 năm làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (nay là Bộ Nội vụ) ban hành.

Cách tính mức lương hưu hằng tháng

Mức lương hưu hằng tháng được quy định tại Điều 56 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 và Điều 7 Nghị định số 115/2015/NĐ-CP ngày 11/11/2015 của Chính phủ như sau:

Mức lương hưu hằng tháng của người lao động được tính bằng tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng nhân với mức bình quân tiền lương tháng đóng Bảo hiểm xã hội. Trong đó, tỷ lệ hưởng lương hưu:

- Đối với lao động nam: Được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng Bảo hiểm xã hội tương ứng với 20 năm đóng Bảo hiểm xã hội nếu nghỉ hưu từ năm 2022 trở đi.

- Đối với lao động nữ: Được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng Bảo hiểm xã hội tương ứng với 15 năm đóng Bảo hiểm xã hội.

Sau đó cứ thêm mỗi năm đóng Bảo hiểm xã hội được tính thêm 2% đối với cả nam và nữ, mức tối đa bằng 75%. Trường hợp người lao động nghỉ hưu trước tuổi quy định thì cứ mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi quy định thì giảm 2%.

Trợ cấp một lần khi nghỉ hưu

Theo quy định tại Điều 58 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 thì người lao động có thời gian đóng Bảo hiểm xã hội cao hơn số năm tương ứng với tỷ lệ hưởng lương hưu 75% thì khi nghỉ hưu, ngoài lương hưu còn được hưởng trợ cấp một lần.

Mức trợ cấp một lần được tính theo số năm đóng Bảo hiểm xã hội cao hơn số năm tương ứng với tỷ lệ hưởng lương hưu 75%, cứ mỗi năm đóng Bảo hiểm xã hội thì được tính bằng 0,5 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng Bảo hiểm xã hội.

Trước khi đưa ra quyết định, người lao động nên tìm hiểu kỹ các quy định pháp luật hiện hành và chủ động trao đổi với cơ quan bảo hiểm xã hội để được hướng dẫn, tư vấn cụ thể theo hồ sơ, quá trình công tác của mình.

Tin mới hơn

Cải cách tiền lương 2026: Những thay đổi lớn với cán bộ, công chức, viên chức

Cải cách tiền lương 2026: Những thay đổi lớn với cán bộ, công chức, viên chức

Cải cách chính sách tiền lương trong khu vực công tiếp tục là vấn đề được đông đảo cán bộ, công chức, viên chức và người lao động quan tâm. Khi lộ trình xây dựng 5 bảng lương mới và 9 chế độ phụ cấp mới được đặt ra theo tinh thần Nghị quyết 27-NQ/TW, nhiều câu hỏi xuất hiện, đặc biệt là việc bãi bỏ một số khoản phụ cấp quen thuộc liệu có làm thu nhập thực tế bị giảm hay không.
Chậm nhất 1.7.2026 phải hoàn thành xếp lương viên chức theo vị trí việc làm

Chậm nhất 1.7.2026 phải hoàn thành xếp lương viên chức theo vị trí việc làm

Việc xếp lương viên chức theo vị trí việc làm đang bước vào giai đoạn nước rút, với mốc thời gian chậm nhất là ngày 1.7 tới đây. Đây là yêu cầu quan trọng được nêu rõ trong Kế hoạch triển khai thi hành Luật Viên chức năm 2025, vừa được Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà ký ban hành, nhằm bảo đảm quyền lợi của viên chức, đồng thời thúc đẩy đổi mới quản lý đội ngũ trong các đơn vị sự nghiệp công lập.
Điều kiện hưởng BHXH một lần năm 2026: Hiểu đúng để không mất quyền lợi

Điều kiện hưởng BHXH một lần năm 2026: Hiểu đúng để không mất quyền lợi

Từ khi Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) năm 2024 có hiệu lực, nhiều người lao động vẫn băn khoăn, thậm chí hiểu lầm rằng quy định mới sẽ “siết” quyền rút BHXH một lần. Không ít ý kiến cho rằng, khi thời gian đóng BHXH tối thiểu để hưởng lương hưu giảm từ 20 năm xuống còn 15 năm thì người lao động đã đóng đủ hoặc vượt 15 năm sẽ không còn được rút BHXH một lần. Thực tế, cách hiểu này chưa chính xác và có thể khiến người lao động bỏ lỡ quyền lợi hợp pháp của mình.

Tin tức khác

Thu hồi lương hưu, trợ cấp BHXH: Người lao động và thân nhân cần nắm rõ quy định

Thu hồi lương hưu, trợ cấp BHXH: Người lao động và thân nhân cần nắm rõ quy định

Lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH) là nguồn thu nhập quan trọng, bảo đảm đời sống cho hàng triệu người lao động khi hết tuổi lao động hoặc không còn khả năng làm việc. Để bảo đảm chi trả đúng người, đúng chế độ và đúng quy định pháp luật, cơ quan BHXH không chỉ thực hiện chi trả hằng tháng mà còn có trách nhiệm thu hồi số tiền đã chi trả trong một số trường hợp cụ thể. Việc nắm rõ các quy định này sẽ giúp người hưởng và thân nhân yên tâm, tránh phát sinh vướng mắc không đáng có.
Lịch nghỉ Tết Nguyên đán 2026 và toàn bộ chế độ lương, thưởng người lao động cần biết

Lịch nghỉ Tết Nguyên đán 2026 và toàn bộ chế độ lương, thưởng người lao động cần biết

Tết Nguyên đán luôn là dịp được người lao động mong chờ nhất trong năm. Không chỉ bởi thời gian nghỉ dài để sum họp gia đình, mà còn vì các chế độ tiền lương, thưởng và quyền lợi đi kèm. Năm 2026, cùng với lịch nghỉ Tết kéo dài tới 9 ngày liên tiếp, nhiều chính sách về tiền lương làm thêm, thưởng Tết và nghĩa vụ thuế cũng là nội dung người lao động cần nắm rõ để bảo đảm quyền lợi của mình.
Quy định mới về nghỉ phép năm người lao động cần biết

Quy định mới về nghỉ phép năm người lao động cần biết

Nghỉ phép năm là một trong những quyền lợi quan trọng, gắn trực tiếp với sức khỏe, đời sống và sự tái tạo sức lao động của người lao động. Tuy nhiên, thực tế không ít người vì áp lực công việc hoặc đặc thù vị trí làm việc mà không sử dụng hết số ngày nghỉ phép trong năm. Vậy bước sang năm 2026, người lao động có được thanh toán tiền cho những ngày phép chưa nghỉ hay không? Quy định pháp luật hiện hành đã có những phân định khá rõ theo từng nhóm đối tượng.
Người lao động nhận thưởng Tết bằng hiện vật vẫn phải đóng thuế

Người lao động nhận thưởng Tết bằng hiện vật vẫn phải đóng thuế

Mỗi dịp Tết đến, bên cạnh niềm vui sum họp gia đình, người lao động đặc biệt quan tâm đến các khoản thu nhập cuối năm như lương tháng 13, thưởng chuyên cần, quà Tết hay các khoản trúng thưởng trong tiệc tất niên của doanh nghiệp. Tuy nhiên, không phải khoản nào nhận được cũng “trọn vẹn” mang về, bởi theo quy định pháp luật, nhiều khoản thu nhập phát sinh dịp Tết vẫn thuộc diện chịu thuế thu nhập cá nhân (TNCN), kể cả khi được chi trả bằng hiện vật.
Lao động nữ nuôi con nhỏ làm công việc độc hại được giảm giờ làm, không bị giảm lương

Lao động nữ nuôi con nhỏ làm công việc độc hại được giảm giờ làm, không bị giảm lương

Trong bối cảnh nhiều lao động nữ vừa quay trở lại làm việc sau sinh, vừa phải đảm đương trách nhiệm chăm sóc con nhỏ, pháp luật lao động hiện hành đã có những quy định cụ thể nhằm bảo vệ sức khỏe, chức năng sinh sản và quyền lợi việc làm của lao động nữ. Đáng chú ý, lao động nữ đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi làm công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm được hưởng nhiều chế độ ưu tiên, trong đó có giảm giờ làm việc hằng ngày mà không bị giảm tiền lương.
Người lao động có quyền từ chối trực Tết Nguyên đán 2026 không?

Người lao động có quyền từ chối trực Tết Nguyên đán 2026 không?

Mỗi dịp Tết đến, xuân về, câu chuyện trực Tết, làm việc trong những ngày nghỉ lễ luôn là mối quan tâm lớn của người lao động, đặc biệt là trong các ngành sản xuất, dịch vụ, y tế, vận tải… Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 cũng không ngoại lệ. Nhiều người băn khoăn, người lao động có bắt buộc phải trực Tết hay có quyền từ chối nếu không muốn làm việc trong những ngày này?
Xem thêm