Hiến pháp sửa đổi: Củng cố vai trò, vị thế của Mặt trận Tổ quốc và Công đoàn Việt Nam

Sáng ngày 16/6/2025, tại Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV, dưới sự điều hành của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013 với sự tán thành của toàn bộ 470/470 đại biểu tham gia biểu quyết, đạt tỷ lệ 100%.

Sau đó, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã ký ban hành Nghị quyết số 203/2025/QH15 của Quốc hội về Sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Quốc hội biểu quyết thông qua Nghị quyết của Quốc hội sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013.

Nghị quyết này thiết lập những thay đổi mang tính nền tảng, qua đó củng cố và làm rõ hơn vị thế, vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Công đoàn Việt Nam trong hệ thống chính trị và đời sống xã hội.

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là tổ chức trung tâm của khối đại đoàn kết toàn dân

Một trong những nội dung trọng tâm của Hiến pháp sửa đổi là việc tái định vị và củng cố vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Theo đó, Điều 9 của Hiến pháp đã được sửa đổi để chính thức hiến định “Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là tổ chức trung tâm của khối đại đoàn kết toàn dân”.

Quy định này không chỉ làm rõ vai trò cốt lõi mà còn tạo ra cơ sở pháp lý cao nhất cho việc sắp xếp lại các tổ chức thành viên, giảm sự trùng lặp về chức năng, nhiệm vụ, đồng thời bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ với cơ cấu tổ chức của Đảng.

Điều 9 sửa đổi đã hiến định một cách toàn diện vai trò của Mặt trận là bộ phận của hệ thống chính trị do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo; là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân; có nhiệm vụ tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc; đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhân dân; thực hiện dân chủ, tăng cường đồng thuận xã hội; giám sát, phản biện xã hội và tham gia xây dựng Đảng, Nhà nước.

Bên cạnh đó, Hiến pháp sửa đổi cũng quy định về quyền trình dự án luật tại khoản 1 Điều 84, theo đó, cơ quan trung ương của các tổ chức chính trị - xã hội có quyền trình dự án luật trước Quốc hội, trong khi các tổ chức thành viên khác của Mặt trận sẽ thực hiện quyền này thông qua Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Khẳng định Công đoàn Việt Nam là đại diện duy nhất của người lao động ở cấp quốc gia

Song song với đó, Hiến pháp sửa đổi cũng khẳng định vai trò không thể thay thế của Công đoàn Việt Nam trong bối cảnh mới.

Bên cạnh việc giữ nguyên các chức năng, nhiệm vụ đã được ghi nhận tại Hiến pháp năm 2013 như đại diện, chăm lo, bảo vệ quyền lợi người lao động và tham gia quản lý nhà nước, một điểm bổ sung mang tính then chốt đã được đưa vào Điều 10.

Theo đó, Hiến pháp chính thức ghi nhận: “Công đoàn Việt Nam là đại diện duy nhất của người lao động ở cấp quốc gia trong quan hệ lao động và quan hệ quốc tế về công đoàn”.

Đây là một sự bổ sung có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, chính thức hiến định vị thế pháp lý của Công đoàn Việt Nam trong các quan hệ lao động và trên trường quốc tế.

Nhìn chung, những sửa đổi, bổ sung tại Nghị quyết số 203/2025/QH15 đã tạo ra một hành lang pháp lý cao nhất, vững chắc hơn cho hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Công đoàn Việt Nam, được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong giai đoạn mới.