Xuất hành đầu năm và ngày con nước
Đời sống
Phong tục Tết cổ truyền

Xuất hành đầu năm và ngày con nước

Dương Minh Hoàng
Tác giả: Dương Minh Hoàng
Người Á Đông xưa nay thường chọn ngày lành tháng tốt để xuất hành, động thổ, đổ bê tông mái, cất nóc, nhập trạch, khai trương, ăn hỏi, rước dâu, ký hợp đồng, hộ liệm, di quan, phá nấm, nhập phủ (hạ huyệt)... Tức là những việc quan trọng nhất của đời người.
xuat hanh dau nam va ngay con nuoc
Xuất hành, du xuân có thể bắt đầu ngay sau giao thừa; song thường phải từ mùng Hai Tết. Ảnh artclick.vn

Đầu năm mới, ngày xuất hành có ý nghĩa mở đầu may rủi cho cả một năm. Thường sau giao thừa có thể xuất hành du xuân.

Xuất hành nguyên nghĩa là việc đi ra khỏi nhà, khỏi làng - tức chuyến đi đầu tiên của năm; ngày nay, xuất hành với nhiều người là việc đi nói chung suốt trong những ngày đầu năm. Vì thế, nhiều người xem xét rất kỹ giờ giấc, hướng đi sao cho phù hợp với mình; lại còn cẩn thận chọn bạn đồng hành, xem thời thiết, hướng gió... với mong muốn gặp điều may mắn, tránh không để xảy ra rắc rối.

Với nhiều người, xuất hành đầu năm nhất thiết tránh các ngày nguyệt kỵ (còn gọi là ngày con nước) mùng 5, 14, 23 (Mùng năm, mười bốn, hai ba /Đi chơi cũng lỗ nữa là đi buôn). Ba ngày trên là ngày ở Trung cung (ngôi Trung ương của Hà Đồ) mà Trung cung lại là ngôi vua và lấy số 5 làm biểu hiệu. Số 9 là Cửu cung. Đếm từ 1 đến 5 thì số 5 nhập vào Trung cung, rồi cộng thêm vào số Cửu cung (tức là số 9) nữa thì được 14 cũng nhập vào Trung cung, cộng thêm số 9 nữa thì được 23 cũng lại nhập Trung cung nữa. Như vậy là ba lần đều nhập Trung ương (mùng 5, 14, 23).

xuat hanh dau nam va ngay con nuoc
Nhiều người xem rất kỹ giờ giấc, hướng để xuất hành du xuân và nhất thiết tránh ngày con nước. Ảnh minh họa của vietnamplus.vn

Ngôi huỳnh sát là hung sát ở Trung ương (Trung cung), mà Thái Tuế (ngôi vua) lại chồng lên ngôi huỳnh sát, cho nên kẻ dưới phải tránh người trên. Nếu không tránh mà phạm tới bề trên phải gặp hung lai. Ngoài ra, các ngày 5, 14, 23 cộng lại đều bằng 5 (ngày mùng 5, ngày 14 gồm 1 + 4 = 5, ngày 23 gồm 2 + 3 = 5), dân gian thường gọi là ngày “nửa đời, nửa đoạn” nên làm gì cũng chỉ giữa chừng, vất vả, khó đạt được mục tiêu. Đây cũng là những ngày “con nước’’, tức ngày triều cường, thường sinh ra những dòng hải lưu bất thường gây nguy hiểm cho thuyền bè, đem đến xui xẻo cho mọi người, nhất là khi đi xa.

Xét ở góc độ khoa học, những ngày trên, con người bị tác động mạnh của lực tương hỗ với mặt trăng, làm ảnh hưởng tới sức khỏe, thần kinh, dễ làm con người mất tự chủ. Đã có nghiên cứu về hiện tượng gia tăng tai nạn, rủi ro vào trung tuần trăng. Vào những ngày trên chó sói thường tru gọi bầy, chó nhà thường hay “cắn hóng”.

xuat hanh dau nam va ngay con nuoc
Các đền chùa là địa chỉ được nhiều người Việt lựa chọn xuất hành, du xuân. Ảnh kinhtedothi.vn

Nghiên cứu chi tiết sẽ cho thấy, đầu tháng, mùng 5 Âm lịch là thời điểm mặt trăng bắt đầu dần dần tròn trịa và sáng hơn; thời điểm ngày 14 là giữa tháng, khi ấy mặt trăng tròn, sáng vằng vặc; thời điểm ngày 23 thì mặt trăng khuyết dần. Vào những mốc thời gian này thủy triều lên xuống bất thường, các dòng hải lưu chảy mạnh hoặc yếu không ổn định như những ngày bình thường. Chế độ gió, từ trường biến đổi khác, độ phèn xâm lấn vào đất canh tác vùng biển nhiều hơn.

Như vậy, quan niệm truyền thống, kinh nghiệm dân gian đã được soi chiếu bằng luận cứ khoa học. Dù sao đi nữa, mở đầu năm mới, không ai muốn điều xui xẻo xảy đến với mình. Và vì thế, người ta quan niệm “có kiêng có lành”.

xuat hanh dau nam va ngay con nuoc Virus corona và những hệ lụy có thể xảy ra

Người nhiễm virus corona mới (nCoV) có các triệu chứng cấp tính: ho, sốt, khó thở, có thể diễn biến đến viêm phổi nặng, suy ...

xuat hanh dau nam va ngay con nuoc Ai sướng - Ai khổ vì Corona?

Đến giờ này thì ai ai cũng biết về Corona đã có mặt tại Việt Nam. Đây là loại virus lạ hiện đang gây xôn ...

xuat hanh dau nam va ngay con nuoc Tối 30 Tết: Bệnh viện Bạch Mai sẵn sàng ứng phó dịch bệnh viêm phổi lạ do virus corona

Tối 24/1 (tức 30 Tết), đồng chí Nguyễn Đình Khang, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Tổng LĐLĐVN đã tới động viên thăm hỏi ...

Tin mới hơn

Nghỉ ốm dài ngày trước khi nghỉ thai sản, người lao động có mất quyền hưởng trợ cấp thất nghiệp?

Nghỉ ốm dài ngày trước khi nghỉ thai sản, người lao động có mất quyền hưởng trợ cấp thất nghiệp?

Nhiều lao động nữ lo lắng việc nghỉ ốm dài ngày trước thời điểm nghỉ thai sản sẽ làm gián đoạn quá trình đóng bảo hiểm thất nghiệp và ảnh hưởng đến quyền hưởng trợ cấp thất nghiệp sau này. Tuy nhiên, pháp luật hiện hành có quy định cụ thể để bảo đảm quyền lợi cho người lao động trong trường hợp này.
Khi công ty đổi tên pháp nhân, người lao động có được truy trả bảo hiểm thời gian thử việc?

Khi công ty đổi tên pháp nhân, người lao động có được truy trả bảo hiểm thời gian thử việc?

Nhiều người lao động cho rằng, thời gian thử việc sẽ không được tính đến các chế độ liên quan đến bảo hiểm hay trợ cấp thôi việc. Tuy nhiên, khi doanh nghiệp thay đổi pháp nhân hoặc chuyển đổi mô hình hoạt động, không ít người băn khoăn quyền lợi của mình có bị ảnh hưởng hay không.
Lao động nữ xin tạm nghỉ để dưỡng thai có cần xác nhận của bệnh viện công?

Lao động nữ xin tạm nghỉ để dưỡng thai có cần xác nhận của bệnh viện công?

Khi sức khỏe thai kỳ không ổn định, nhiều lao động nữ buộc phải xin tạm hoãn công việc để dưỡng thai theo chỉ định của bác sĩ. Vậy doanh nghiệp có được quyền từ chối giấy xác nhận của bệnh viện tư nhân và yêu cầu người lao động phải khám lại tại bệnh viện công hay không?

Tin tức khác

Tai nạn trên đường từ công ty về nhà có được xem là tai nạn lao động?

Tai nạn trên đường từ công ty về nhà có được xem là tai nạn lao động?

Tai nạn giao thông trên đường đi làm hoặc tan ca là tình huống không ai mong muốn, nhưng thực tế vẫn xảy ra với nhiều người lao động. Khi gặp sự cố trên tuyến đường từ nơi làm việc về nhà, không ít người băn khoăn liệu trường hợp của mình có được xem là tai nạn lao động để hưởng chế độ theo quy định hay không.
Người giữ ngọn lửa yêu thương nơi những mảnh đời yếu thế

Người giữ ngọn lửa yêu thương nơi những mảnh đời yếu thế

Bằng đôi bàn tay tận tụy và trái tim đầy yêu thương, chị Nguyễn Thị Kim Ly đã trở thành điểm tựa tinh thần cho nhiều đối tượng yếu thế tại Làng Hòa Bình Quảng Nam. Câu chuyện về người nữ nhân viên chăm sóc âm thầm cống hiến không chỉ là tấm gương đẹp về tinh thần trách nhiệm mà còn làm sáng lên giá trị của lòng nhân ái giữa đời thường.
Phúc lợi kịp thời, Tết Bính Ngọ thêm ấm áp với công nhân Huế

Phúc lợi kịp thời, Tết Bính Ngọ thêm ấm áp với công nhân Huế

Những ngày cận Tết Nguyên đán Bính Ngọ, khi tháng lương thứ 13 vừa “về tay”, không khí sắm sửa cuối năm đã rộn ràng hơn tại nhiều khu công nghiệp, nhà máy trên địa bàn thành phố Huế. Thu nhập tăng thêm, cùng các chế độ phúc lợi được triển khai kịp thời, đã tiếp thêm động lực để người lao động yên tâm chuẩn bị Tết, hướng về gia đình sau một năm làm việc vất vả. Với nhiều công nhân, Tết năm nay không cần cầu kỳ, chỉ cần đủ đầy, ấm áp và an tâm.
Giải pháp thực hiện truyền thông hiệu quả nhằm tăng cường nhận thức bảo vệ môi trường ở Bắc Ninh

Giải pháp thực hiện truyền thông hiệu quả nhằm tăng cường nhận thức bảo vệ môi trường ở Bắc Ninh

Bắc Ninh đã và đang khẳng định vị thế là cực tăng trưởng năng động của miền Bắc, điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư, đặc biệt trong lĩnh vực đô thị thông minh, đô thị xanh, công nghệ cao, công nghiệp bán dẫn.
Người thân thẫn thờ ngóng tin, lực lượng chức năng nỗ lực tìm kiếm thuyền viên mất tích

Người thân thẫn thờ ngóng tin, lực lượng chức năng nỗ lực tìm kiếm thuyền viên mất tích

Tỉnh Quảng Trị đã huy động hàng trăm cán bộ, chiến sĩ công an, quân sự, biên phòng triển khai tìm kiếm các thuyền viên mất tích trên biển, trong cơn bão số 10. Trên bờ, người thân của các thuyền viên mất tích đang thẫn thờ ngóng tin.
Công nhân ngành điều tại Bình Phước: Người giữ hồn cho nông sản Việt

Công nhân ngành điều tại Bình Phước: Người giữ hồn cho nông sản Việt

Giữa những con số xuất khẩu hàng tỷ USD mỗi năm của ngành điều Việt Nam, ít ai để ý rằng đằng sau thành công ấy là những đôi tay chai sạn, những giọt mồ hôi rơi giữa xưởng nóng và những câu chuyện đời thầm lặng của người lao động. Từ những người phụ nữ ngồi bó gối bên rổ điều sống để tách vỏ, đến những công nhân vận hành dây chuyền sản xuất hiện đại, họ chính là những mắt xích bền bỉ góp phần đưa hạt điều Việt Nam có mặt tại hơn 90 quốc gia trên thế giới.
Xem thêm