Đổi mới hoạt động công đoàn để đồng hành cùng người lao động trong bối cảnh mới

Những trăn trở từ thực tiễn

Tại Công ty Scavi Huế, nơi có hàng nghìn công nhân làm việc, hoạt động công đoàn không chỉ dừng ở việc tổ chức phong trào mà còn gắn chặt với đời sống hằng ngày của người lao động.

Ông Nguyễn Tâm Phú - Chủ tịch Công đoàn Công ty Scavi Huế cho biết, mỗi nhóm lao động lại có những nhu cầu rất khác nhau. Với công nhân trực tiếp sản xuất, mối quan tâm thường xoay quanh tiền lương, bữa ăn ca, điều kiện làm việc, thời gian nghỉ ngơi và các chế độ bảo hiểm. Đây là những yếu tố tác động trực tiếp đến sức khỏe, thu nhập và sự gắn bó lâu dài của họ với doanh nghiệp.

Trong khi đó, đối với khối lao động văn phòng, kỹ thuật hoặc quản lý, bên cạnh các chế độ chung, họ lại chú trọng nhiều hơn đến môi trường làm việc, cơ hội đào tạo, nâng cao trình độ, khả năng thăng tiến và các hoạt động gắn kết tập thể.

“Ngay trong một doanh nghiệp, nhu cầu của đoàn viên đã không giống nhau. Nếu áp dụng một cách làm chung cho tất cả thì rất khó đáp ứng đầy đủ”, ông Phú chia sẻ.

Người lao động tại Công ty Scavi Huế được phát chè miễn phí vào những ngày nắng nóng. Ảnh: ĐVCC.

Từ thực tế đó, ông Phú cho rằng, hoạt động công đoàn cần được thiết kế linh hoạt, phù hợp với từng nhóm đối tượng, thay vì triển khai đồng loạt.

Không chỉ trong doanh nghiệp, những thay đổi về tổ chức bộ máy hành chính cũng đặt ra nhiều thách thức mới cho hoạt động công đoàn ở cơ sở. Khi mô hình chính quyền địa phương được sắp xếp theo hướng tinh gọn, nhiều cán bộ, công chức, viên chức phải đảm nhiệm cùng lúc nhiều nhiệm vụ.

Bà Hoàng Thị Hiền - Chủ tịch Công đoàn phường Vỹ Dạ cho biết: “Hiện nay, cán bộ vừa làm chuyên môn, vừa tham gia các hoạt động phong trào tại địa phương. Quỹ thời gian ngày càng hạn hẹp, nếu hoạt động công đoàn không linh hoạt thì rất dễ bị ‘chìm’ giữa nhiều đầu việc”.

Thực tế này cho thấy, công đoàn cơ sở không chỉ đối mặt với áp lực về nội dung hoạt động mà còn cả về phương thức tổ chức. Làm sao để vừa duy trì được phong trào, vừa không tạo thêm gánh nặng cho đoàn viên là bài toán không dễ.

Công đoàn Công ty Scavi Huế hỗ trợ cho đoàn viên, người lao động có hoàn cảnh khó khăn khi đang làm nhà. Ảnh: ĐVCC.

Bám sát cơ sở, đổi mới từ chính mình

Theo ông Lê Minh Nhân - Chủ tịch LĐLĐ thành phố Huế, thời gian qua, các cấp công đoàn trên địa bàn đã nỗ lực duy trì hoạt động ổn định và đạt được nhiều kết quả tích cực, đặc biệt trong công tác chăm lo đời sống cho đoàn viên và người lao động. Tuy nhiên, những khó khăn, thách thức vẫn hiện hữu.

Kinh phí dành cho hoạt động công đoàn còn hạn chế, trong khi nhu cầu chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho người lao động ngày càng tăng. Ở nhiều đơn vị, cán bộ công đoàn hoạt động theo chế độ kiêm nhiệm, lực lượng mỏng, dẫn đến việc triển khai phong trào chưa đồng đều.

Từ thực tiễn đó, một trong những giải pháp được nhấn mạnh là tăng cường bám sát cơ sở, chủ động nắm bắt tình hình tại doanh nghiệp. Khi công đoàn hiểu rõ những vấn đề phát sinh trong quan hệ lao động, việc hỗ trợ, tháo gỡ sẽ kịp thời và hiệu quả hơn.

Một hướng đi quan trọng khác là nâng cao chất lượng đối thoại và thương lượng tập thể. Thông qua các cuộc đối thoại định kỳ hoặc đột xuất, công đoàn có thể truyền tải tiếng nói của người lao động đến người sử dụng lao động, từ đó thúc đẩy việc ký kết thỏa ước lao động tập thể với những điều khoản có lợi hơn cho người lao động so với quy định pháp luật. Những nội dung như tiền lương, phúc lợi, bữa ăn ca… nếu được cải thiện sẽ góp phần trực tiếp nâng cao đời sống của công nhân.

Bên cạnh đó, phong trào lao động sáng tạo tiếp tục được xác định là một điểm nhấn trong hoạt động công đoàn. Những sáng kiến, cải tiến kỹ thuật từ người lao động không chỉ mang lại lợi ích cho doanh nghiệp mà còn giúp khẳng định vai trò của tổ chức Công đoàn trong việc khuyến khích, tôn vinh và bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động.

Tuy nhiên, để những giải pháp này đi vào thực chất, yếu tố then chốt vẫn là con người, đội ngũ cán bộ công đoàn.

Không chỉ là nơi tổ chức các phong trào, tổ chức Công đoàn cần trở thành chỗ dựa tin cậy của người lao động. Ảnh: ĐVCC.

Theo ông Lê Minh Nhân, mỗi cán bộ công đoàn, đặc biệt là cán bộ chuyên trách, cần chủ động đổi mới tư duy, không chỉ trông chờ vào chỉ đạo cấp trên mà phải trực tiếp xuống cơ sở, lắng nghe và đồng hành cùng đoàn viên.

“Đổi mới không chỉ nằm ở hình thức mà phải bắt đầu từ cách nghĩ, cách làm. Khi cán bộ công đoàn thực sự gần gũi, hiểu người lao động, thì hoạt động công đoàn mới đi vào chiều sâu”, ông Nhân nhấn mạnh.

Trong bối cảnh thị trường lao động đang biến động mạnh mẽ, vai trò của tổ chức Công đoàn càng trở nên quan trọng. Không chỉ là nơi tổ chức các phong trào, công đoàn cần trở thành chỗ dựa tin cậy của người lao động, là cầu nối hiệu quả giữa người lao động và người sử dụng lao động.

Những trăn trở từ cơ sở, những nỗ lực đổi mới từ thực tiễn đang cho thấy một hướng đi rõ ràng, công đoàn phải thay đổi để thích ứng. Khi hoạt động công đoàn thực sự bám sát đời sống, giải quyết được những vấn đề thiết thân của người lao động, thì đó chính là lúc tổ chức này khẳng định được vai trò của mình trong giai đoạn phát triển mới.