Lâm Đồng: Xây nền xã hội học tập - khơi nguồn phát triển cho kỷ nguyên mới

Đến nay tỉnh Lâm Đồng có 124 xã, phường, đặc khu (100%) hoàn thành việc hợp nhất và thành lập Hội Khuyến học cơ sở. Ảnh: ĐVCC

Khơi nguồn sức mạnh từ một xã hội học tập

Trong bối cảnh chuyển đổi số, kinh tế tri thức và yêu cầu phát triển nhanh, bền vững, ở Lâm Đồng, xây dựng xã hội học tập không còn là một phong trào mang tính vận động, mà trở thành một trong những nền tảng quan trọng để phát triển nguồn nhân lực và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Chính từ nhận thức đó, thời gian qua, công tác khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập trên địa bàn tỉnh (trước sáp nhập là ba tỉnh Lâm Đồng, Đắk Nông và Bình Thuận) luôn nhận được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo sâu sát của cấp ủy, chính quyền các cấp; được triển khai đồng bộ cùng việc thực hiện các chủ trương của Đảng, Nhà nước về học tập suốt đời và xây dựng xã hội học tập. Đó cũng là tiền đề để phong trào khuyến học từng bước phát triển cả về chiều rộng lẫn chiều sâu, tạo nền móng cho tỉnh Lâm Đồng sau hợp nhất bước vào giai đoạn phát triển mới.

Từ định hướng ấy, Hội Khuyến học các cấp đã phát huy vai trò nòng cốt trong tham mưu, phối hợp với ngành Giáo dục và Đào tạo cùng các sở, ngành triển khai các chương trình, đề án về xây dựng xã hội học tập, học tập suốt đời; cụ thể hóa nhiều chủ trương của Trung ương thành những kế hoạch, mô hình phù hợp với điều kiện của từng địa phương. Quan trọng hơn, các chủ trương đó không dừng lại ở văn bản chỉ đạo mà từng bước đi vào đời sống, tạo sự đồng thuận của cả hệ thống chính trị và sự hưởng ứng của đông đảo Nhân dân đối với sự nghiệp khuyến học, khuyến tài.

Sự lan tỏa của phong trào được bảo đảm trước hết bằng một hệ thống tổ chức vững mạnh. Tổ chức Hội từ tỉnh đến cơ sở thường xuyên được củng cố, kiện toàn, nhiều chi hội và ban khuyến học hoạt động hiệu quả, trở thành cầu nối đưa chủ trương khuyến học đến từng khu dân cư, trường học và cơ quan, đơn vị. Trước thời điểm hợp nhất, ba tỉnh đã xây dựng được mạng lưới 5.695 tổ chức hội với 767.562 hội viên, tạo nên một lực lượng xã hội rộng khắp, gắn bó mật thiết với cộng đồng và trở thành nền tảng quan trọng để phong trào khuyến học phát triển bền vững. Chính quy mô và sự gắn kết ấy đã tạo nên sức sống của phong trào, đưa tinh thần học tập từng bước thấm sâu vào đời sống xã hội.

Khép lại nhiệm kỳ 2021 - 2026 cũng là thời điểm mở ra một dấu mốc mới khi Hội Khuyến học tỉnh Lâm Đồng được thành lập trên cơ sở hợp Hội Khuyến học của ba tỉnh cũ. Đây không đơn thuần là sự sắp xếp về tổ chức, mà còn mở ra không gian phát triển mới cho phong trào khuyến học, khuyến tài trên một địa bàn rộng lớn hơn, đa dạng hơn về điều kiện tự nhiên, kinh tế và văn hóa. Sự hội tụ của ba phong trào khuyến học không chỉ cộng hưởng nguồn lực, kinh nghiệm và truyền thống, mà còn tạo tiền đề để xây dựng một xã hội học tập có quy mô lớn hơn, sức lan tỏa mạnh hơn và khả năng đáp ứng tốt hơn yêu cầu phát triển của tỉnh Lâm Đồng trong kỷ nguyên mới.

Ông Đỗ Hoàng Tuấn – Phó Chủ tịch Hội Khuyến học tỉnh Lâm Đồng trao học bổng khuyến học, khuyến tài cho học sinh. Ảnh: ĐVCC

Lan tỏa tinh thần học tập đến từng gia đình, cộng đồng

Giá trị của một phong trào không chỉ được đo bằng quy mô tổ chức hay số lượng hội viên, mà còn ở khả năng làm thay đổi nhận thức và hành động của cộng đồng. Với công tác khuyến học, khuyến tài, nhiệm kỳ 2021 - 2026 ở Lâm Đồng ghi dấu sự chuyển biến rõ nét khi việc học từng bước trở thành nhu cầu tự thân của mỗi người dân, mỗi gia đình và mỗi cộng đồng, tạo nên nền tảng quan trọng cho mục tiêu xây dựng xã hội học tập.

Điểm nhấn nổi bật là việc triển khai đồng bộ các mô hình Gia đình học tập, Dòng họ học tập, Cộng đồng học tập, Đơn vị học tập và Công dân học tập theo các chương trình của Thủ tướng Chính phủ. Thông qua hệ thống tiêu chí thống nhất, các mô hình không chỉ khuyến khích mỗi cá nhân học tập suốt đời mà còn tạo động lực để gia đình, dòng họ, khu dân cư và cơ quan, đơn vị cùng xây dựng môi trường học tập, đưa việc học trở thành một giá trị văn hóa trong đời sống xã hội. Đây cũng là nền tảng quan trọng để các địa phương tiếp tục triển khai hiệu quả các chương trình về xây dựng xã hội học tập trong giai đoạn mới.

Nếu các mô hình học tập tạo nên chiều sâu của phong trào thì công tác vận động nguồn lực xã hội lại tạo nên sức lan tỏa rộng khắp. Trong nhiệm kỳ, các cấp Hội đã tích cực huy động các tổ chức, doanh nghiệp, nhà hảo tâm và các tầng lớp Nhân dân chung tay xây dựng Quỹ Khuyến học, trao học bổng, khen thưởng học sinh, sinh viên có thành tích xuất sắc, hỗ trợ học sinh nghèo vượt khó. Hàng nghìn học sinh được tiếp thêm động lực đến trường, nhiều em có hoàn cảnh khó khăn tiếp tục nuôi dưỡng ước mơ học tập nhờ sự đồng hành của cộng đồng. Chính từ những việc làm thiết thực ấy, khuyến học từng bước trở thành trách nhiệm chung của toàn xã hội chứ không chỉ của riêng ngành Giáo dục hay tổ chức Hội.

Sức sống của phong trào còn được thể hiện rõ trong những thời điểm khó khăn nhất. Khi đại dịch COVID-19 bùng phát, bên cạnh việc tham gia các hoạt động phòng, chống dịch, cán bộ và hội viên khuyến học đã cùng cộng đồng vận chuyển lương thực, nhu yếu phẩm đến các vùng dịch; hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn chuẩn bị năm học mới; tổ chức khám bệnh, cấp phát thuốc miễn phí, trao tặng 500 máy đo huyết áp, vận động xây dựng 35 giếng khoan, lắp đặt 60 bộ lọc nước cho các trường học vùng khó khăn và duy trì nhiều hoạt động chăm lo học sinh vùng sâu, vùng xa… Những con số ấy không chỉ phản ánh quy mô của các hoạt động an sinh mà còn cho thấy tinh thần nhân văn của phong trào khuyến học: đồng hành cùng người học trong mọi hoàn cảnh để không ai bị bỏ lại phía sau trên con đường đến trường.

Hội Khuyến học tỉnh Lâm Đồng chú trọng phát triển, kiện toàn, nâng cao chất lượng hoạt động Hội cơ sở và xây dựng xã hội học tập. Ảnh: ĐVCC

Một minh chứng tiêu biểu khác là việc triển khai phong trào "Máy tính cho em". Hưởng ứng chủ trương của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Công đoàn Giáo dục Việt Nam và Hội Khuyến học Việt Nam, các cấp Hội đã vận động được 1,1 tỷ đồng; riêng Hội Khuyến học tỉnh vận động hơn 137 triệu đồng để mua thiết bị học tập. Đồng thời, phối hợp với ngành Giáo dục huy động 452 cơ quan, doanh nghiệp và cá nhân ủng hộ Quỹ "Máy tính cho em" với tổng số tiền 12,467 tỷ đồng, qua đó trang bị 400 bộ máy vi tính và 1.639 máy tính bảng cho học sinh. Không chỉ giúp học sinh vượt qua khó khăn trước mắt, những thiết bị ấy còn góp phần tạo điều kiện để các em tiếp cận môi trường học tập số, từng bước thích ứng với yêu cầu chuyển đổi số trong giáo dục.

Nhìn từ những mô hình học tập được nhân rộng, những nguồn lực xã hội được huy động và những chương trình chăm lo cho người học được duy trì bền bỉ, có thể thấy giá trị lớn nhất của phong trào khuyến học trong nhiệm kỳ không chỉ nằm ở những con số. Điều quan trọng hơn là phong trào đã khơi dậy tinh thần hiếu học, củng cố niềm tin vào sức mạnh của tri thức và tạo sự gắn kết giữa gia đình, nhà trường, cộng đồng trong chăm lo sự nghiệp học tập. Đó chính là nền tảng xã hội vững chắc để xây dựng nguồn nhân lực chất lượng, đáp ứng yêu cầu phát triển của tỉnh Lâm Đồng trong giai đoạn mới.

Bà Tôn Thị Ngọc Hạnh – Chủ tịch Hội Khuyến học tỉnh Lâm Đồng trao học bổng khuyến học, khuyến tài cho học sinh. Ảnh: ĐVCC

Động lực cho hành trình phát triển của tỉnh Lâm Đồng

Một địa phương có thể sở hữu nhiều lợi thế về vị trí địa lý, tài nguyên hay tiềm năng phát triển, nhưng để tạo nên sức bật bền vững, yếu tố quyết định vẫn là con người. Và để phát huy nguồn lực con người, không có con đường nào bền vững hơn xây dựng một xã hội mà ở đó việc học trở thành nhu cầu tự thân, học tập suốt đời trở thành nếp sống và tri thức trở thành giá trị được cộng đồng cùng vun đắp.

Những kết quả đạt được trong công tác khuyến học, khuyến tài ở Lâm Đồng thời gian qua không chỉ được phản ánh qua sự phát triển của tổ chức Hội, sự lan tỏa của các mô hình học tập hay những nguồn lực xã hội được huy động. Điều quan trọng hơn là phong trào đã từng bước tạo dựng một môi trường học tập rộng mở, nơi mỗi gia đình quan tâm hơn đến việc học của con em, mỗi dòng họ coi trọng truyền thống hiếu học, mỗi cộng đồng chung tay chăm lo sự nghiệp giáo dục và mỗi người dân ý thức rõ hơn về giá trị của học tập suốt đời. Chính những chuyển biến ấy là nền tảng bền vững nhất của một xã hội học tập.

Thực tiễn cũng cho thấy, ở đâu phong trào khuyến học được cấp ủy, chính quyền quan tâm lãnh đạo; ở đâu tổ chức Hội hoạt động hiệu quả và huy động được sự đồng hành của các tổ chức, doanh nghiệp, nhà hảo tâm cùng các tầng lớp Nhân dân, ở đó việc học được lan tỏa mạnh mẽ hơn, nguồn lực xã hội được khơi dậy tốt hơn và các mô hình học tập phát huy hiệu quả rõ nét hơn. Điều đó là minh chứng cho thấy xây dựng xã hội học tập không phải là nhiệm vụ riêng của Hội Khuyến học hay ngành Giáo dục, mà là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội.

Không gian phát triển của tỉnh Lâm Đồng mới không chỉ được mở rộng hơn, mà còn đặt ra yêu cầu phải xây dựng một nền tảng tri thức tương xứng với quy mô và tầm vóc của địa phương. Trong bối cảnh chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và hội nhập ngày càng sâu rộng, xây dựng xã hội học tập không chỉ hướng tới mục tiêu nâng cao dân trí, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, mà còn góp phần hình thành đội ngũ công dân có năng lực thích ứng, có kỹ năng học tập suốt đời và sẵn sàng tiếp cận những tri thức mới. Đây cũng là định hướng mà Hội Khuyến học tỉnh tiếp tục cụ thể hóa thông qua việc đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động Hội, triển khai các mô hình học tập, phong trào "Bình dân học vụ số", "Khuyến học xanh" cùng các chương trình xây dựng xã hội học tập trong nhiệm kỳ 2026 – 2031 và thời gian tới.

Nhiệm kỳ 2021 - 2026, các Hội Khuyến học cơ sở đã tổ chức 756 lớp tập huấn với hơn 43.592 học viên tham dự. Ảnh: ĐVCC

Khép lại một nhiệm kỳ cũng là mở ra một chặng đường phát triển mới. Điều còn lại sau những con số, những mô hình hay những phong trào ấy không chỉ là kết quả của công tác khuyến học, mà là một nền tảng xã hội đang được bền bỉ vun đắp bằng tinh thần hiếu học, học tập suốt đời và khát vọng vươn lên của mỗi người dân. Trong kỷ nguyên mà tri thức trở thành nguồn lực quan trọng nhất của sự phát triển, xây nền xã hội học tập hôm nay chính là kiến tạo nguồn lực con người cho ngày mai - nền móng để Lâm Đồng khơi nguồn sức mạnh nội sinh, phát triển nhanh, bền vững và vững tin bước vào kỷ nguyên mới.