Bộ Nội vụ phản hồi về phụ cấp tinh giản biên chế

Một số cán bộ, công chức, viên chức, người lao động thắc mắc như sau: Tại khoản 6 Điều 5 Nghị định số 178/2024/NĐ-CP có quy định về Phụ cấp công tác đảng, đoàn thể chính trị - xã hội. Vậy đây là phụ cấp theo văn bản nào? Những đối tượng cụ thể nào có phụ cấp này? Công chức nhà nước có khoản phụ cấp này hay không?

Về thắc mắc trên, Bộ Nội vụ cho biết, các khoản tiền lương và phụ cấp được tính để hưởng chế độ tinh giản biên chế được nêu rõ tại khoản 6 Điều 5 Nghị định số 178/2004/NĐ-CP đã được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 3 Điều 1 Nghị định số 67/2025/NĐ-CP ngày 15/3/2025 của Chính phủ về chính sách, chế độ đối với cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và lực lượng vũ trang trong thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị.

Cụ thể, tiền lương tháng hiện hưởng là tiền lương tháng liền kề trước khi nghỉ việc, bao gồm mức tiền lương theo ngạch, bậc, cấp bậc hàm, chức vụ, chức danh, chức danh nghề nghiệp hoặc mức lương theo thỏa thuận ghi trong hợp đồng lao động.

Đồng thời, khoản này còn bao gồm các chế độ phụ cấp lương như phụ cấp chức vụ lãnh đạo, thâm niên vượt khung, thâm niên nghề, ưu đãi theo nghề, trách nhiệm theo nghề, công vụ, công tác đảng, đoàn thể chính trị - xã hội, phụ cấp đặc thù đối với lực lượng vũ trang) và hệ số chênh lệch bảo lưu lương (nếu có) theo quy định của pháp luật về tiền lương.

Trong đó, phụ cấp công tác đảng, đoàn thể chính trị - xã hội được dựa theo Hướng dẫn số 05-HD/BTCTW ngày 1/7/2011 về thực hiện một số chế độ phụ cấp đối với cán bộ, công chức cơ quan đảng, đoàn thể chính trị - xã hội và tiền lương của Hội cựu chiến binh Việt Nam theo Thông báo số 13-TB/TW, ngày 28/3/2011 của Bộ Chính trị.

Dù hướng dẫn đã thống nhất hơn so với trước, việc áp dụng trên thực tế có thể gặp nhiều vướng mắc như: Sự khác biệt về thu nhập, phụ cấp từng vùng miền, khu vực (Ở những địa phương có thu nhập bình quân thấp hơn hoặc chính sách phụ cấp đặc thù khác, mức phụ cấp công tác đảng, đoàn thể có thể khác nhau, nên khi đưa vào tính chung trong chế độ tinh giản, có nơi được hưởng cao hơn, có nơi thấp hơn so với mong đợi); Thủ tục xác minh, kiểm tra hồ sơ (Cơ quan Bảo hiểm xã hội, cơ quan quản lý cán bộ phải có quy trình kiểm tra, rà soát từng trường hợp để tránh việc kê khai phụ cấp không thực có hoặc kê khai vượt quá thực tế).

Bên cạnh đó, khó kiểm soát sự thay đổi phụ cấp (Trước khi tinh giản, nhiều người có thể được bổ sung phụ cấp mới hoặc điều chỉnh phụ cấp theo quyết định địa phương. Liệu thời điểm nào được “chốt” để tính? Nếu phụ cấp được điều chỉnh sau khi đã công bố tinh giản có được tính hay không?); Áp lực ngân sách địa phương (Khi thực hiện tinh giản biên chế, địa phương sẽ phải chi trả trợ cấp một lần hoặc các hỗ trợ khác, nếu phụ cấp được tính vào chế độ tinh giản thì chi phí sẽ tăng, có thể gây áp lực tài chính đặc biệt với những tỉnh thu ngân sách khó khăn);...

Để đảm bảo chế độ tinh giản biên chế thực sự công bằng và khả thi, cần có bảng liệt kê các loại phụ cấp thuộc diện được tính hưởng tinh giản biên chế để cán bộ dễ tra cứu, không phải đợi đến khi thực sự tinh giản mới biết có loại phụ cấp nào được tính.

Quy định rõ thời điểm làm căn cứ để chốt phụ cấp tính hưởng chế độ tinh giản, sử dụng dữ liệu từ cơ sở, dữ liệu quốc gia về công chức, hệ thống quản lý cán bộ, tài chính để đối chiếu phụ cấp thực tế, nếu phát hiện sai sót, phải xử lý nghiêm theo quy định.

Bên cạnh đó, công đoàn cơ sở nên chủ động thông tin, tư vấn, hỗ trợ cán bộ liên quan về quyền lợi, cách tính; cơ quan quản lý cán bộ phối hợp Bảo hiểm xã hội để hướng dẫn kỹ thuật, tính toán, tránh sai sót; tổ chức đối thoại, giải đáp vướng mắc ngay từ sớm để tránh phát sinh khiếu kiện.

Nếu được thực hiện đồng bộ, việc Bộ Nội vụ sớm công khai cách tính các khoản phụ cấp trong chế độ tinh giản biên chế sẽ giúp tạo niềm tin cho cán bộ, giảm tâm lý hoang mang trong giai đoạn sắp xếp lại bộ máy; Hạn chế tranh chấp, khiếu nại, bởi người được tinh giản rõ quyền lợi ngay từ đầu; Thúc đẩy sự chịu trách nhiệm của địa phương, vì khi quy định rõ, việc thực thi sai có thể bị giám sát, kiểm tra; Tạo điều kiện để đổi mới công tác quản lý cán bộ — người công chức không còn chỉ dựa vào thời gian hay “quan hệ” mà quyền lợi được xác định rõ ràng theo quy định.

Tuy nhiên, để chính sách “trên giấy” không chênh với thực tế, cần lộ trình triển khai chặt chẽ, giám sát nghiêm ngặt và hỗ trợ kỹ thuật, tài chính cho địa phương. Việc thông tin minh bạch, công khai cũng đóng vai trò quyết định để cán bộ hiểu, đồng thuận và tin vào cải cách.

Sự rõ ràng này là rất cần thiết, giúp tránh những hiểu lầm, vướng mắc không đáng có và góp phần ổn định tâm lý cho những người thuộc diện tinh giản biên chế trong quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy.