Nhiều khoản phụ cấp, trợ cấp không tính thuế thu nhập cá nhân từ năm 2026

Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 (Luật số 109/2025/QH15), có hiệu lực từ ngày 1.7.2026, các quy định về đối tượng nộp thuế, thu nhập chịu thuế, thu nhập được miễn thuế và căn cứ tính thuế được quy định chi tiết, rõ ràng hơn so với trước đây. Đối với cá nhân cư trú, các quy định liên quan đến thu nhập từ kinh doanh và từ tiền lương, tiền công sẽ được áp dụng thống nhất từ kỳ tính thuế năm 2026.

Luật Thuế thu nhập cá nhân năm 2025 vừa được Quốc hội thông qua đã làm rõ nhiều nội dung quan trọng liên quan đến thu nhập chịu thuế và không chịu thuế, đặc biệt là đối với các khoản phụ cấp, trợ cấp. Ảnh minh họa.

Về thu nhập từ kinh doanh, khoản 3 Điều 3 của Luật nêu rõ, thu nhập chịu thuế bao gồm: thu nhập từ sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ; thu nhập từ hoạt động hành nghề độc lập có giấy phép hoặc chứng chỉ hành nghề; thu nhập từ hoạt động đại lý, môi giới, hợp tác kinh doanh; thu nhập từ kinh doanh thương mại điện tử và các hoạt động kinh doanh dựa trên nền tảng số. Quy định này phản ánh đầy đủ hơn thực tiễn phát sinh thu nhập trong bối cảnh kinh tế số phát triển mạnh.

Đối với người lao động làm công ăn lương, khoản 2 Điều 3 quy định thu nhập chịu thuế từ tiền lương, tiền công bao gồm tiền lương, tiền công, tiền thù lao, các khoản lợi ích bằng tiền hoặc không bằng tiền và các khoản phụ cấp, trợ cấp. Tuy nhiên, điểm mới đáng chú ý là Luật đã liệt kê cụ thể nhiều khoản phụ cấp, trợ cấp không tính vào thu nhập chịu thuế, giúp người lao động tránh nhầm lẫn khi quyết toán thuế.

Cụ thể, các khoản không tính thuế bao gồm: phụ cấp ưu đãi dành cho người có công với cách mạng; phụ cấp quốc phòng, an ninh; phụ cấp độc hại, nguy hiểm; phụ cấp thu hút và phụ cấp khu vực theo quy định của pháp luật. Đây là những khoản mang tính bù đắp điều kiện lao động, tính chất công việc hoặc chính sách ưu đãi của Nhà nước nên không được coi là thu nhập chịu thuế.

Luật cũng loại trừ khỏi diện chịu thuế sinh hoạt phí do cơ quan Việt Nam ở nước ngoài chi trả cho người lao động; các khoản trợ cấp khó khăn đột xuất; trợ cấp do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp. Đối với người lao động và gia đình, các khoản trợ cấp một lần khi sinh con hoặc nhận con nuôi, trợ cấp suy giảm khả năng lao động, trợ cấp hưu trí một lần, trợ cấp tuất hằng tháng theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội cũng không phải chịu thuế thu nhập cá nhân.

Ngoài ra, trợ cấp thôi việc, trợ cấp mất việc làm; trợ cấp bảo trợ xã hội và các khoản phụ cấp, trợ cấp khác không mang tính chất tiền lương, tiền công theo quy định của Chính phủ đều được xác định là không tính thuế. Việc quy định rõ ràng này có ý nghĩa quan trọng, bởi trên thực tế lâu nay, nhiều người lao động vẫn băn khoăn không biết một số khoản trợ cấp mình nhận được có phải nộp thuế hay không.

Bên cạnh đó, Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 cũng khẳng định các nhóm thu nhập vẫn thuộc diện chịu thuế, như: thu nhập từ đầu tư vốn, chuyển nhượng vốn, trúng thưởng, bản quyền, nhượng quyền thương mại; thu nhập từ thừa kế, quà tặng là các loại tài sản phải đăng ký quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng; và các khoản thu nhập khác theo quy định của pháp luật.

Có thể thấy, các quy định mới của Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 đã góp phần minh bạch hóa cách xác định thu nhập chịu thuế, phân định rõ giữa tiền lương, tiền công với các khoản phụ cấp, trợ cấp mang tính an sinh. Điều này không chỉ giúp người lao động yên tâm hơn khi thực hiện nghĩa vụ thuế, mà còn tạo cơ sở pháp lý rõ ràng, thống nhất cho công tác quản lý thuế từ năm 2026 trở đi.