Đề xuất các trường hợp chấm dứt hưởng trợ cấp thất nghiệp

Theo đó, người lao động sẽ bị chấm dứt hưởng trợ cấp thất nghiệp nếu thuộc một trong các trường hợp sau:

- Người lao động có việc làm và thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc theo quy định tại Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014. Việc có việc làm được xác định khi người lao động thuộc một trong các trường hợp: đã giao kết hợp đồng lao động từ đủ một tháng trở lên; có quyết định tuyển dụng hoặc bổ nhiệm; có giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh hoặc đăng ký doanh nghiệp và đã thông báo với tổ chức dịch vụ việc làm về việc bắt đầu hoạt động kinh doanh.

- Người lao động thực hiện nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân hoặc dân quân thường trực. Ngày xác định là ngày nhập ngũ.

- Người lao động bắt đầu hưởng lương hưu hằng tháng. Ngày xác định là ngày đầu tiên tính hưởng lương hưu theo văn bản của cơ quan bảo hiểm xã hội.

- Người lao động từ chối việc làm do tổ chức dịch vụ việc làm công giới thiệu hai lần mà không có lý do chính đáng. Các trường hợp không có lý do chính đáng bao gồm: không tham gia dự tuyển lao động phù hợp với ngành nghề, trình độ đào tạo hoặc công việc đã từng làm; không nhận việc sau khi đã trúng tuyển, trừ khi công việc không đúng như thông báo tuyển dụng.

- Người lao động không thực hiện thông báo hằng tháng về việc tìm kiếm việc làm trong ba tháng liên tục. Ngày xác định là ngày kết thúc thời hạn thông báo của tháng thứ ba.

- Người lao động ra nước ngoài để định cư. Ngày xác định là ngày xuất cảnh theo quy định pháp luật.

- Người lao động đi học tập có thời hạn trên 12 tháng. Ngày xác định là ngày nhập học ghi trong giấy báo nhập học.

- Người lao động bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi vi phạm pháp luật bảo hiểm thất nghiệp. Ngày xác định là ngày bị xử phạt theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

- Người lao động chết. Ngày xác định là ngày ghi trong giấy chứng tử.

Người lao động chấp hành quyết định áp dụng biện pháp đưa vào trường giáo dưỡng, cơ sở giáo dục bắt buộc hoặc cơ sở cai nghiện bắt buộc. Ngày xác định là ngày bắt đầu thực hiện biện pháp xử lý hành chính.

- Người lao động bị tòa án tuyên bố mất tích. Ngày xác định là ngày ghi trong quyết định của tòa án.

- Người lao động bị tạm giam hoặc chấp hành hình phạt tù. Ngày xác định là ngày bắt đầu thực hiện quyết định tạm giam hoặc chấp hành hình phạt tù.

- Người lao động có đề nghị chấm dứt hưởng trợ cấp thất nghiệp. Ngày xác định là ngày người lao động đề nghị với tổ chức dịch vụ việc làm.

Trong thời hạn ba ngày làm việc kể từ ngày thuộc các trường hợp nêu trên, người lao động phải thông báo trực tiếp hoặc trực tuyến cho tổ chức dịch vụ việc làm nơi đang hưởng trợ cấp thất nghiệp, kèm theo bản sao giấy tờ liên quan. Trường hợp gửi qua bưu điện thì tính theo ngày ghi trên dấu bưu điện.

Nếu người lao động đã thông báo có việc làm nhưng chưa có bản sao hợp đồng lao động thì phải có cam kết về ngày hợp đồng có hiệu lực, lý do chưa cung cấp được bản sao và nộp bổ sung trong thời hạn ba ngày làm việc kể từ ngày nhận được hợp đồng.

Tổ chức dịch vụ việc làm sẽ trình Giám đốc Sở Nội vụ quyết định chấm dứt hưởng trợ cấp thất nghiệp. Quyết định này được gửi đến Bảo hiểm xã hội cấp tỉnh và người lao động. Trường hợp nộp hồ sơ qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia, quyết định sẽ được gửi qua hệ thống này.

Người lao động bị chấm dứt hưởng trợ cấp thất nghiệp trong tháng vẫn được hưởng trợ cấp của cả tháng đó. Tuy nhiên, nếu không thực hiện thông báo theo quy định, thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp sẽ không được bảo lưu.

Quy định chặt chẽ các trường hợp chấm dứt hưởng trợ cấp thất nghiệp là cần thiết để bảo đảm sự minh bạch, công bằng trong thụ hưởng chính sách an sinh xã hội, đồng thời ngăn ngừa tình trạng lợi dụng, trục lợi quỹ bảo hiểm thất nghiệp.

Tuy nhiên, để chính sách đi vào thực chất, cần có cơ chế hỗ trợ, hướng dẫn người lao động thực hiện đúng nghĩa vụ thông báo, cũng như tăng cường phối hợp liên thông dữ liệu giữa cơ quan lao động, bảo hiểm xã hội và doanh nghiệp.