Ai được xác định là nhân lực công nghiệp, công nghệ số từ năm 2026?

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 353/2025/NĐ-CP, quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức thi hành Luật Công nghiệp công nghệ số, trong đó lần đầu tiên xác lập hệ thống tiêu chí cụ thể để xác định nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao, làm cơ sở cho các chính sách thu hút, trọng dụng nhân tài trong lĩnh vực này.

5 nhóm nhân lực công nghệ số

Nghị định hướng dẫn chi tiết các quy định liên quan đến hoạt động công nghiệp công nghệ số, thử nghiệm có kiểm soát sản phẩm, dịch vụ ứng dụng công nghệ số, cũng như cơ chế thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao theo Luật Công nghiệp công nghệ số và Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Đối tượng áp dụng là các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân trong nước, nước ngoài tham gia hoặc có liên quan đến công nghiệp công nghệ số tại Việt Nam.

Theo đó, nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao được xác định theo 5 nhóm đối tượng. Điều 5 Nghị định này quy định rõ: Nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao là cá nhân đang hoạt động trong lĩnh vực công nghệ số, thuộc một trong các đối tượng sau:

1. Nhân sự đang làm việc tại doanh nghiệp công nghệ số đáp ứng quy định tại Điều 6 Nghị định này.

2. Người tốt nghiệp tại các cơ sở giáo dục đại học đáp ứng quy định tại Điều 7 Nghị định này.

3. Người làm việc, giảng dạy, nghiện cứu tại cơ sở giáo dục đại học, tổ chức nghiên cứu đáp ứng quy định tại Điều 8 Nghị định này.

4. Cán bộ, công chức, viên chức đang công tác tại cơ quan nhà nước đáp ứng quy định tại Điều 9 Nghị định này.

5. Cá nhân có đóng góp nổi bật trong lĩnh vực công nghệ số đáp ứng quy định tại Điều 10 Nghị định này.

Ảnh minh hoạ.

Tiêu chí nhận diện nhân lực công nghiệp công nghệ số

Đối với nhóm người mới tốt nghiệp đại học, Nghị định ưu tiên những sinh viên tốt nghiệp loại giỏi, xuất sắc các ngành công nghệ số, công nghệ thông tin tại các cơ sở giáo dục đại học uy tín trong và ngoài nước, đặc biệt là các trường nằm trong nhóm xếp hạng hàng đầu thế giới hoặc trong nước theo quy định pháp luật về giáo dục đại học.

Nhóm giảng viên, nhà khoa học, người làm việc và nghiên cứu tại các cơ sở giáo dục đại học, tổ chức nghiên cứu được xác định là nhân lực chất lượng cao nếu giữ vị trí quản lý học thuật hoặc có trình độ tiến sĩ trở lên, có kinh nghiệm nghiên cứu, giảng dạy trong lĩnh vực công nghệ số tại các cơ sở đào tạo, nghiên cứu có thứ hạng cao.

Đối với khu vực công, cán bộ, công chức, viên chức đang công tác tại cơ quan nhà nước được công nhận là nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao nếu trực tiếp tham gia xây dựng, quản lý, triển khai chính sách về công nghiệp công nghệ số; hoặc thuộc diện được tiếp nhận, bổ nhiệm theo quy định của Luật Công nghiệp công nghệ số và các điều khoản liên quan của Nghị định.

Ngoài ra, Nghị định cũng dành một nhóm riêng cho các cá nhân có đóng góp nổi bật trong lĩnh vực công nghệ số, như có công trình khoa học công bố trên các tạp chí quốc tế uy tín thuộc nhóm Q1, hoặc là tác giả, đồng tác giả của sáng chế, giải pháp, sản phẩm công nghệ số được bảo hộ và thuộc danh mục công nghệ, sản phẩm công nghệ chiến lược do cơ quan có thẩm quyền ban hành.

Những cá nhân đáp ứng các tiêu chí nêu trên sẽ được hưởng các chính sách ưu đãi theo Điều 19 của Luật Công nghiệp công nghệ số. Các bộ, ngành và địa phương có trách nhiệm xây dựng, ban hành hoặc trình cấp có thẩm quyền ban hành hướng dẫn cụ thể về quy trình, thủ tục áp dụng chính sách, đồng thời tổ chức thực hiện các giải pháp thu hút, sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao.

Từ các quy định nêu trên có thể thấy, việc Chính phủ lần đầu tiên xác lập khung tiêu chí cụ thể để nhận diện nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật pháp lý, mà còn thể hiện quyết tâm chiến lược trong phát triển nguồn nhân lực cho nền kinh tế số. Cách tiếp cận phân nhóm rõ ràng, gắn tiêu chí với chất lượng đào tạo, năng lực nghiên cứu, vị trí công tác và đóng góp thực tiễn sẽ giúp chính sách thu hút, đãi ngộ nhân tài đi vào thực chất, tránh dàn trải.