Người lao động “3 không” trên công trình xây dựng và sự “ngoài cuộc” của UBND cấp xã

Người lao động tại công trình xây dựng Trường Mầm non An Thượng A (huyện Hoài Đức, TP. Hà Nội) không được trang bị đầy đủ phương tiện bảo vệ cá nhân.

Công trình xây dựng Trường Mầm non An Thượng A đang thi công đổ cột tầng 3. Từ mặt đất lên tới mặt sàn thi công có chiều cao hơn 7 m. Tuy nhiên, đơn vị thi công xây dựng tại công trình này hoàn toàn không thực hiện lắp đặt hệ thống lưới bao che, lưới chống người và vật rơi. Đặc biệt, những người lao động làm việc trên cao, tại các vị trí cheo leo, nguy hiểm không hề được trang bị dây đeo an toàn, ngay cả một bộ đồ bảo hộ lao động cũng không có. Nhiều người lao động cởi trần, đi dép lê, đầu trần vô tư làm việc. Dưới nền công trình là những đống vật liệu ngổn ngang, những vũng nước đọng tạo nên các bề mặt ẩm thấp, hệ thống đường dây diện giăng mắc cẩu thả, tiềm ẩn nguy cơ về tai nạn lao động.

Tại một công trình xây dựng trường học nằm phía sau trụ sở UBND xã Thanh Sơn (huyện Kim Bảng, Hà Nam), tình trạng mất an toàn lao động cũng diễn ra tương tự. Ở đây, một dãy phòng học 3 tầng đã hoàn thiện phần thô. Nhiều người lao động di chuyển lên trên mái tầng 3 của dãy nhà, hoặc làm việc tại sàn thao tác trên cùng, chiều cao so với mặt đất khoảng hơn 10 m, song không hề có phương tiện bảo vệ cá nhân. Đơn vị thi công cũng bỏ qua việc lắp đặt hệ thống lưới bao che bề mặt và lưới đỡ như quy định về an toàn vệ sinh lao động trong thi công xây dựng.

Trao đổi với anh H. - lao động đang làm việc tại công trình xây dựng Trường Mầm non An Thượng A, anh H. cho biết: “Chúng tôi làm gì được tập huấn an toàn lao động với khám sức khỏe. Cứ làm theo thói quen, người sau nhìn người trước mà làm. Quần, áo, giày, mũ đơn vị thi công họ không phát thì chả nhẽ lại đòi họ. Làm nghề xây dựng lâu năm, chúng tôi cũng chứng kiến nhiều vụ tai nạn lao động chứ. Có những nạn nhân là người quen, là hàng xóm của chúng tôi. Chúng tôi chỉ biết chú ý hết sức có thể, nhưng cũng là hên xui thôi. Hệ thống sàn thao tác không bằng phẳng, lưới bao che không có, nhỡ may trượt chân ngã… cũng là chuyện thường tình. Vấn đề là nặng hay nhẹ thôi”.

Trao đổi với lãnh đạo UBND xã An Thượng, Chủ tịch UBND xã này cho biết:“Công trình xây dựng Trường Mầm non An Thượng A do UBND huyện Hoài Đức làm chủ đầu tư. Vì vậy xã không có chức năng kiểm tra, giám sát. Tuy nhiên thời gian qua, trước tình trạng công trình có dấu hiệu mất an toàn lao động, phát sinh ra tiếng ồn và bụi, chúng tôi cũng đã gọi người quản lý công trình lên nhắc nhở”.

Câu trả lời của Chủ tịch UBND xã An Thượng (huyện Hoài Đức) khiến tôi nhớ lại câu trả lời của Chủ tịch UBND xã Lĩnh Nam trong một bối cảnh tương tự, đại ý rằng UBND xã chỉ là đơn vị thụ hưởng, không phải chủ đầu tư nên không có chức năng kiểm tra, giám sát về an toàn vệ sinh lao động.

Có một thực tế, hiện nay Luật An toàn vệ sinh lao động còn chưa quy định rõ vai trò, trách nhiệm của UBND cấp xã, dẫn đến tình trạng nhiều công trình xây dựng nhỏ lẻ tại các địa phương để xảy ra tình trạng mất an toàn vệ sinh lao động nhưng không được kiểm tra, xử lý kịp thời. Phải chăng đây chính là nguyên nhân dẫn đến tình trạng tai nạn lao động xảy ra nhiều ở lĩnh vực xây dựng trong suốt thời gian vừa qua?