Tăng lương tối thiểu vùng năm 2027 mức 7,8%: Hài hòa lợi ích để tạo động lực phát triển bền vững

Hội đồng Tiền lương quốc gia đã chính thức thống nhất thông qua phương án điều chỉnh mức lương tối thiểu vùng áp dụng từ ngày 1.1.2027 với mức tăng bình quân 7,8%.

Đồng chí Lê An Hải - Chủ tịch Công đoàn Công Thương Việt Nam. Ảnh: ĐVCC

Chia sẻ với phóng viên tạp chí Lao động Đoàn thể về vấn đề này, đồng chí Lê An Hải - Chủ tịch Công đoàn Công Thương Việt Nam khẳng định đây là một chủ trương hoàn toàn đúng đắn, hợp lòng dân.

Bảo đảm quyền lợi người lao động và động lực giữ chân nguồn nhân lực

Song, dưới góc độ đại diện cho quyền lợi người lao động ngành Công Thương, đồng chí cũng nhấn mạnh, để chính sách thực sự đi vào cuộc sống, cần triển khai đồng bộ các giải pháp kinh tế vĩ mô và sự đồng hành trợ lực cùng cộng đồng doanh nghiệp.

Đảng ta luôn xác định phát triển kinh tế phải đi đôi với tiến bộ và công bằng xã hội; không ngừng nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân và người lao động.

Nghị quyết số 27-NQ/TW về cải cách chính sách tiền lương cũng nhấn mạnh yêu cầu từng bước cải cách chính sách tiền lương theo hướng bảo đảm tiền lương thực sự là nguồn thu nhập chính, tạo động lực nâng cao năng suất lao động và chất lượng nguồn nhân lực.

Đồng chí Lê An Hải thăm, tặng quà đoàn viên, người lao động nhân dịp Tết Nguyên Đán Bính Ngọ. Ảnh: ĐVCC

Trao đổi về bối cảnh thực tế đời sống công nhân, đồng chí Lê An Hải cho biết, trong những năm gần đây, mặc dù nền kinh tế nước ta đạt nhiều kết quả tích cực, tăng trưởng GDP duy trì ở mức khá, hoạt động sản xuất, kinh doanh từng bước phục hồi.

Tuy nhiên, đời sống của một bộ phận công nhân lao động vẫn còn nhiều khó khăn. Giá cả nhiều mặt hàng thiết yếu như nhà ở, điện, nước, giáo dục, y tế, thực phẩm liên tục biến động; trong khi thu nhập của nhiều người lao động, nhất là lao động trực tiếp, lao động trẻ, lao động nhập cư chưa theo kịp tốc độ tăng của chi phí sinh hoạt.

Chính vì vậy, việc điều chỉnh lương tối thiểu vùng lần này không chỉ mang ý nghĩa điều chỉnh kỹ thuật theo quy định của Bộ luật Lao động mà còn thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước trong việc bảo đảm người lao động được chia sẻ thành quả của quá trình phát triển kinh tế.

Đây là bước cụ thể hóa quan điểm "không để ai bị bỏ lại phía sau", góp phần củng cố niềm tin của người lao động đối với các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.

Đồng chí Lê An Hải trao nhà Mái ấm Công đoàn cho đoàn viên Công đoàn Tổng Công ty Giấy Việt Nam. Ảnh: ĐVCC

Đặc biệt, đối với ngành Công Thương, người đứng đầu Công đoàn ngành khẳng định đây là chính sách có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Ngành hiện có hàng trăm nghìn công nhân đang làm việc trong các lĩnh vực dệt may, da giày, cơ khí, luyện kim, điện tử, hóa chất, chế biến thực phẩm, thương mại, xăng dầu... Trong đó, nhiều doanh nghiệp sử dụng số lượng lớn lao động phổ thông, mức tiền lương được xây dựng trên cơ sở lương tối thiểu vùng.

Việc tăng lương tối thiểu sẽ giúp cải thiện thu nhập của người lao động, giảm áp lực chi tiêu hằng ngày, nâng cao khả năng tái tạo sức lao động, tạo điều kiện để người lao động chăm lo tốt hơn cho gia đình, con cái. Xa hơn, điều này còn là yếu tố quan trọng góp phần giữ chân lao động, giảm tình trạng dịch chuyển lao động và xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định tại doanh nghiệp.

Ở chiều ngược lại, đồng chí Lê An Hải đề nghị cần nhìn nhận khách quan việc điều chỉnh lương tối thiểu sẽ tạo ra áp lực không nhỏ đối với cộng đồng doanh nghiệp.

Theo phương án tăng lương tối thiểu năm 2027 được Hội đồng Tiền lương quốc gia thông qua, mức tăng bình quân 7,8%, tương đương tăng từ 340.000-390.000 đồng tùy vùng. Nguồn: Hội đồng Tiền lương quốc gia

Đối với nhiều doanh nghiệp trong ngành Công Thương, đặc biệt là các doanh nghiệp dệt may, da giày, điện tử, chế biến thực phẩm, sản xuất vật liệu, cơ khí... chi phí lao động luôn chiếm tỷ trọng lớn trong giá thành sản phẩm.

Khi lương tối thiểu tăng, doanh nghiệp không chỉ phải điều chỉnh tiền lương mà còn đồng thời tăng các khoản đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, kinh phí công đoàn và nhiều chi phí liên quan khác.

Điều này sẽ làm gia tăng chi phí sản xuất, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp, nhất là trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp vẫn đang phục hồi sau giai đoạn thị trường thế giới suy giảm, đơn hàng chưa thực sự ổn định.

Đồng bộ giải pháp để trợ lực cho doanh nghiệp và người lao động

Mặt khác, đồng chí Lê An Hải lưu ý chi phí sản xuất tăng cũng đồng nghĩa với việc giá thành sản phẩm có thể tăng theo, làm giảm sức cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam ngay trên thị trường trong nước cũng như tại các thị trường xuất khẩu.

Đồng chí Lê An Hải (trái) trao quà và thiết bị hỗ trợ đoàn viên, người lao động nhân dịp Tháng Công nhân năm 2026. Ảnh: ĐVCC

Trong điều kiện cạnh tranh quốc tế ngày càng gay gắt, nếu năng suất lao động không được cải thiện tương ứng thì lợi thế cạnh tranh về chi phí sẽ bị thu hẹp.

Đây cũng là một yếu tố mà các nhà đầu tư nước ngoài cân nhắc khi quyết định mở rộng sản xuất hoặc đầu tư mới. Do đó, cần có các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng suất, đổi mới công nghệ, cải thiện môi trường đầu tư và giảm chi phí tuân thủ.

Một khía cạnh khác được đại diện Công đoàn ngành quan tâm đặc biệt là tác động lan tỏa của việc tăng lương tối thiểu đối với mặt bằng giá cả. Trong thực tế, khi chi phí lao động tăng, nhiều doanh nghiệp có xu hướng điều chỉnh giá bán sản phẩm hoặc dịch vụ để bồi đắp chi phí.

Nếu không được kiểm soát tốt, điều này có thể tạo áp lực đối với lạm phát, làm tăng chi phí sinh hoạt của người dân và phần nào làm giảm ý nghĩa của việc tăng lương.

Đối tượng chịu ảnh hưởng rõ nhất là công nhân trẻ, người lao động mới gia nhập thị trường lao động hoặc lao động thuê nhà tại các khu công nghiệp và đô thị lớn. Nếu giá thuê nhà, thực phẩm, dịch vụ giáo dục, y tế, giao thông... cùng tăng thì phần thu nhập tăng thêm sẽ nhanh chóng bị bào mòn.

Ở góc độ kinh tế vĩ mô, Chủ tịch Công đoàn Công Thương Việt Nam chỉ ra chi phí sản xuất tăng cũng có thể ảnh hưởng nhất định đến mục tiêu tăng trưởng cao trong ngắn hạn.

Trong bối cảnh đất nước đang hướng tới mục tiêu tăng trưởng ở mức cao, tiến tới tăng trưởng hai con số trong những năm tới, việc điều hành chính sách tiền lương cần gắn chặt với kiểm soát lạm phát, ổn định thị trường và nâng cao năng suất lao động để hạn chế các tác động không mong muốn.

Tuy nhiên, nếu nhìn ở tầm phát triển dài hạn, việc điều chỉnh lương tối thiểu vùng là một chủ trương cần thiết và phù hợp với định hướng phát triển đất nước. Một nền kinh tế phát triển không thể chỉ dựa trên lợi thế lao động giá rẻ.

Đồng chí Lê Thị Đức (phải), Phó Chủ tịch Công đoàn Công Thương Việt Nam đến thăm và trao quà hỗ trợ đoàn viên, người lao động Công ty cổ phần bia Hà Nội - Kim Bài nhân dịp Tháng Công nhân năm 2026. Ảnh: ĐVCC

Muốn phát triển nhanh và bền vững, Việt Nam cần từng bước chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa trên năng suất, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chất lượng nguồn nhân lực.

Trong mô hình đó, người lao động phải được hưởng thành quả của tăng trưởng thông qua tiền lương, điều kiện làm việc và các chính sách an sinh ngày càng tốt hơn.

Tiền lương tăng không chỉ cải thiện đời sống người lao động mà còn thúc đẩy tiêu dùng trong nước, tạo thêm động lực cho sản xuất, góp phần mở rộng thị trường nội địa - một trong những trụ cột quan trọng của nền kinh tế.

Để chính sách thực sự đi vào cuộc sống, thay mặt Công đoàn Công Thương Việt Nam, đồng chí Lê An Hải đề xuất và kiến nghị các giải pháp đồng bộ sau.

Trước hết, cần tiếp tục điều hành linh hoạt các chính sách tài khóa và tiền tệ nhằm giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, không để việc điều chỉnh tiền lương trở thành nguyên nhân làm gia tăng mặt bằng giá cả.

Thứ hai, cần tiếp tục cơ cấu lại chi ngân sách theo hướng tiết kiệm, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực công, rà soát, cắt giảm các khoản chi chưa thực sự cần thiết và các dự án đầu tư kém hiệu quả để dành nguồn lực cho đầu tư phát triển, an sinh xã hội và các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp.

Nguồn lực cho tăng trưởng phải được tạo ra từ hiệu quả của hoạt động sản xuất, kinh doanh, từ việc mở rộng cơ sở thu ngân sách một cách bền vững, chứ không phải bằng các giải pháp làm gia tăng rủi ro đối với ổn định kinh tế vĩ mô.

Đồng chí Lê Thị Đức (đứng giữa), Phó Chủ tịch Công đoàn Công Thương Việt Nam dự bữa ăn ca của đoàn viên, người lao động tại CT CP Thép Việt - Trung. Ảnh: ĐVCC

Thứ ba, cần có chính sách mạnh mẽ hơn để hỗ trợ doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp sử dụng nhiều lao động. Đó là cải cách thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ, tạo điều kiện tiếp cận tín dụng, hỗ trợ chuyển đổi số, đổi mới công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực. Khi năng suất lao động tăng nhanh hơn tốc độ tăng tiền lương thì doanh nghiệp mới có đủ khả năng nâng cao thu nhập cho người lao động một cách bền vững.

Thứ tư, về phía tổ chức Công đoàn, các cấp công đoàn trong ngành Công Thương sẽ tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp trong quá trình triển khai chính sách mới; tăng cường đối thoại, thương lượng tập thể để xây dựng thang lương, bảng lương hợp lý; giám sát việc thực hiện các quy định của pháp luật về tiền lương; đồng thời kiến nghị doanh nghiệp quan tâm hơn đến các chính sách phúc lợi như nhà ở, bữa ăn ca, chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ con công nhân và cải thiện điều kiện làm việc.

Đồng chí Lê An Hải khẳng định, điều chỉnh lương tối thiểu vùng là một bước đi cần thiết trên con đường xây dựng nền kinh tế phát triển nhanh và bền vững. Thành công của chính sách không chỉ được đo bằng mức tăng của tiền lương mà còn bằng khả năng duy trì tăng trưởng kinh tế, kiểm soát lạm phát, nâng cao năng suất lao động và bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người lao động.

Khi người lao động được chăm lo tốt hơn, doanh nghiệp phát triển bền vững hơn và nền kinh tế vận hành hiệu quả hơn, đó cũng chính là hiện thực hóa mục tiêu phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc mà Đảng ta đã xác định.

Đồng thuận để tăng lương "Có năm, chúng tôi họp đến phiên thứ ba" - ông Lê Đình Quảng vẫn nhớ như in những cuộc thương lượng về lương tối ...