Bảo hiểm hưu trí bổ sung: Thêm “khoản để dành” cho người lao động khi về già

Theo Nghị định số 85/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 10.5.2026, bảo hiểm hưu trí bổ sung là loại hình bảo hiểm mang tính tự nguyện, được thiết kế nhằm bổ trợ cho chế độ hưu trí trong bảo hiểm xã hội bắt buộc. Đối tượng tham gia bao gồm người lao động và người sử dụng lao động đã tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc theo quy định.

Điểm đáng chú ý là việc tham gia hoàn toàn trên cơ sở tự nguyện. Người sử dụng lao động không được lấy việc tham gia hay không tham gia bảo hiểm hưu trí bổ sung làm điều kiện tuyển dụng, ký kết hay gia hạn hợp đồng lao động. Đồng thời, cũng không được gắn chính sách này với thi đua, khen thưởng hoặc các chế độ phúc lợi khác, nhằm đảm bảo quyền tự do lựa chọn của người lao động.

Mức đóng vào quỹ hưu trí bổ sung do hai bên thỏa thuận, căn cứ vào khả năng tài chính của doanh nghiệp và nhu cầu tích lũy của người lao động. Đây là điểm linh hoạt, cho phép mỗi doanh nghiệp xây dựng chính sách phù hợp với điều kiện thực tế, đồng thời tạo điều kiện để người lao động chủ động hơn trong việc chuẩn bị tài chính cho tương lai.

Theo Nghị định số 85/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 10.5.2026, bảo hiểm hưu trí bổ sung là loại hình bảo hiểm mang tính tự nguyện, được thiết kế nhằm bổ trợ cho chế độ hưu trí trong bảo hiểm xã hội bắt buộc. Ảnh minh họa.

Để triển khai, người sử dụng lao động cần xây dựng văn bản thỏa thuận về việc tham gia bảo hiểm hưu trí bổ sung, tổ chức lấy ý kiến người lao động trước khi ký kết. Việc ký kết có thể thực hiện trực tiếp với từng người lao động hoặc thông qua Chủ tịch Công đoàn sau khi có sự thống nhất của tập thể.

Trên cơ sở đó, doanh nghiệp sẽ ký hợp đồng với đơn vị quản lý quỹ hưu trí. Mỗi người lao động tham gia sẽ được mở một tài khoản hưu trí cá nhân, trong đó ghi nhận đầy đủ các khoản đóng góp và kết quả đầu tư. Phần đóng góp có thể bao gồm cả phần của người sử dụng lao động và phần người lao động ủy thác đóng.

Một điểm quan trọng người lao động cần lưu ý là điều kiện để được hưởng phần đóng góp từ phía người sử dụng lao động và kết quả đầu tư phải được quy định rõ trong thỏa thuận. Trong trường hợp có yêu cầu về thời gian làm việc tối thiểu, thời gian này không được vượt quá 5 năm.

Khác với bảo hiểm xã hội bắt buộc, số tiền chi trả từ bảo hiểm hưu trí bổ sung phụ thuộc vào giá trị tài khoản cá nhân tại thời điểm nhận. Giá trị này được tích lũy từ quá trình đóng góp và hiệu quả đầu tư của quỹ theo nguyên tắc thị trường. Vì vậy, mức hưởng có thể cao hơn nhưng cũng đi kèm yếu tố biến động.

Người lao động có quyền lựa chọn hình thức nhận chi trả phù hợp với nhu cầu, bao gồm nhận hằng tháng, nhận một lần hoặc kết hợp cả hai hình thức. Sự linh hoạt này giúp người lao động chủ động hơn trong kế hoạch tài chính khi nghỉ hưu.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng Nhà nước không bảo đảm mức chi trả đối với bảo hiểm hưu trí bổ sung. Trong trường hợp phát sinh tranh chấp hoặc quyền lợi bị xâm phạm, các bên có thể giải quyết thông qua thương lượng, hòa giải hoặc yêu cầu trọng tài, tòa án theo quy định pháp luật.

Có thể thấy, chính sách bảo hiểm hưu trí bổ sung không chỉ mở rộng lựa chọn mà còn tạo thêm kênh tích lũy dài hạn cho người lao động. Để tận dụng hiệu quả, người lao động cần tìm hiểu kỹ các điều khoản thỏa thuận, cân nhắc khả năng tài chính và lựa chọn mức tham gia phù hợp.

Trong bối cảnh già hóa dân số và áp lực đảm bảo an sinh ngày càng lớn, việc chủ động tham gia các hình thức bảo hiểm bổ sung sẽ là giải pháp quan trọng giúp người lao động nâng cao chất lượng cuộc sống khi về già.

* Nghe Podcast Điểm tin Mặt trận và Đoàn thể ngày 2.4.2026