Người lao động mắc nhiều lỗi cùng lúc có bị áp dụng nhiều hình thức kỷ luật?

Chị B, công nhân làm việc tại thành phố Huế gửi câu hỏi: “Tôi đang làm việc tại Nhà máy Y, trong quá trình làm việc, tôi mắc nhiều lỗi khác nhau. Theo ghi nhận của máy chấm công, tôi đi làm muộn 5 ngày trong một tháng và theo nội quy công ty sẽ bị xử lý khiển trách. Ngoài ra, tôi còn trộn sai tỷ lệ nguyên liệu làm hỏng một mẻ sản phẩm lớn gây thiệt hại cho nhà máy, với lỗi này công ty dự kiến trừ tiền lương để khắc phục hậu quả và điều chuyển sang công việc khác. Vậy tôi có phải chịu tất cả các hình thức kỷ luật đối với những lỗi mình gây ra hay không?”

Giải đáp vấn đề này, ông Nguyễn Quý - Phó Chủ tịch LĐLĐ thành phố Huế, Trưởng Ban Công tác Công đoàn cho biết: Theo quy định của Bộ luật Lao động 2019, việc xử lý kỷ luật lao động phải tuân thủ đúng nguyên tắc, trình tự và thủ tục được pháp luật quy định nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động.

Điều 122 Bộ luật Lao động năm 2019 quy định người sử dụng lao động khi xử lý kỷ luật phải chứng minh được lỗi của người lao động. Đồng thời, quá trình xử lý phải có sự tham gia của tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở nếu người lao động là thành viên của tổ chức này.

Bên cạnh đó, người lao động có quyền trực tiếp tự bào chữa hoặc nhờ luật sư, tổ chức đại diện người lao động bảo vệ quyền lợi cho mình. Toàn bộ quá trình xử lý kỷ luật lao động phải được lập thành biên bản theo đúng quy định.

Trong quá trình làm việc, người lao động có thể mắc nhiều lỗi vi phạm nội quy lao động cùng lúc. Ảnh minh họa AI.

Đáng chú ý, pháp luật lao động hiện hành quy định rõ không được áp dụng nhiều hình thức xử lý kỷ luật lao động đối với một hành vi vi phạm. Trường hợp một người lao động đồng thời có nhiều hành vi vi phạm kỷ luật thì doanh nghiệp chỉ được áp dụng hình thức kỷ luật cao nhất tương ứng với hành vi vi phạm nặng nhất.

Đối chiếu với trường hợp của chị B, việc đi làm muộn nhiều lần có thể bị xử lý bằng hình thức khiển trách theo nội quy lao động của doanh nghiệp. Tuy nhiên, hành vi trộn sai nguyên liệu gây hư hỏng mẻ sản phẩm lớn là vi phạm có tính chất nghiêm trọng hơn do gây thiệt hại cho doanh nghiệp.

Vì vậy, công ty chỉ được áp dụng hình thức xử lý tương ứng với hành vi vi phạm nghiêm trọng nhất là lỗi làm hỏng sản phẩm. Theo nội quy doanh nghiệp, chị B có thể bị yêu cầu bồi thường thiệt hại theo quy định và bị điều chuyển sang công việc khác. Trong trường hợp này, công ty không được đồng thời áp dụng thêm hình thức khiển trách đối với lỗi đi làm muộn.

Ngoài ra, pháp luật cũng quy định một số trường hợp người sử dụng lao động không được xử lý kỷ luật lao động như khi người lao động đang nghỉ ốm đau, nghỉ việc được doanh nghiệp đồng ý, đang bị tạm giữ, tạm giam hoặc đang chờ kết luận điều tra của cơ quan có thẩm quyền đối với một số hành vi đặc biệt.

Đối với lao động nữ mang thai, nghỉ thai sản hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi, pháp luật cũng nghiêm cấm việc xử lý kỷ luật lao động trong thời gian này nhằm bảo vệ quyền lợi cho người lao động.

Ông Nguyễn Quý lưu ý rằng, khi bị xem xét xử lý kỷ luật lao động, người lao động cần yêu cầu doanh nghiệp thực hiện đúng trình tự, thủ tục theo quy định pháp luật, đồng thời chủ động tham gia bảo vệ quyền lợi của mình để tránh việc áp dụng kỷ luật không đúng quy định hoặc vượt quá phạm vi pháp luật cho phép.