Thu hồi lương hưu, trợ cấp BHXH: Người lao động và thân nhân cần nắm rõ quy định
Lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH) là nguồn thu nhập quan trọng, bảo đảm đời sống cho hàng triệu người lao động khi hết tuổi lao động hoặc không còn khả năng làm việc. Để bảo đảm chi trả đúng người, đúng chế độ và đúng quy định pháp luật, cơ quan BHXH không chỉ thực hiện chi trả hằng tháng mà còn có trách nhiệm thu hồi số tiền đã chi trả trong một số trường hợp cụ thể. Việc nắm rõ các quy định này sẽ giúp người hưởng và thân nhân yên tâm, tránh phát sinh vướng mắc không đáng có.
Tổ chức chi trả linh hoạt, thuận tiện cho người hưởng
Hiện nay, cả nước có hơn 3,5 triệu người đang hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng. Để tạo thuận lợi tối đa cho người hưởng, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đang tổ chức chi trả theo nhiều hình thức linh hoạt, phù hợp với điều kiện và nhu cầu thực tế.
Cụ thể, người hưởng có thể nhận tiền thông qua tài khoản cá nhân, với thời gian hoàn thành chậm nhất đến hết ngày mùng 5 hằng tháng. Hình thức này ngày càng được khuyến khích do tính nhanh chóng, an toàn và minh bạch.
Đối với hình thức chi trả bằng tiền mặt, việc chi trả được thực hiện từ ngày 2 đến ngày 10 hằng tháng tại các điểm chi trả; từ ngày 11 đến hết ngày 25 hằng tháng tại các điểm giao dịch của Bưu điện.
Riêng hình thức chi trả tại nơi cư trú được áp dụng đối với người từ đủ 80 tuổi trở lên hoặc người ốm đau, bệnh tật không có khả năng trực tiếp đến nhận tiền. Việc tổ chức chi trả bảo đảm công khai, minh bạch, hạn chế tối đa việc đi lại, chờ đợi của người hưởng.
 |
| Lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH) là nguồn thu nhập quan trọng, bảo đảm đời sống cho hàng triệu người lao động khi hết tuổi lao động hoặc không còn khả năng làm việc. Ảnh minh họa. |
Quyền lợi của thân nhân khi người hưởng qua đời
Khi người đang hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hoặc trợ cấp hằng tháng qua đời (không bao gồm người đang hưởng trợ cấp tuất hằng tháng), thân nhân sẽ được giải quyết chế độ tử tuất theo quy định pháp luật.
Các quyền lợi bao gồm trợ cấp mai táng, trợ cấp tuất hằng tháng hoặc trợ cấp tuất một lần, đồng thời được cấp thẻ bảo hiểm y tế đối với thân nhân đủ điều kiện. Đây là những chính sách mang tính nhân văn, góp phần hỗ trợ gia đình người lao động vượt qua khó khăn khi có tang sự.
Trường hợp người lao động chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu và cũng chưa đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội nhưng không may qua đời, thân nhân vẫn được nhận trợ cấp một lần tương ứng với thời gian người lao động chưa hưởng. Quy định này nhằm bảo đảm quyền lợi cho gia đình người lao động, tránh thiệt thòi khi quá trình đóng BHXH bị gián đoạn.
Thu hồi tiền hưởng không đúng quy định khi chi trả gộp 2 tháng
Thực hiện Chỉ thị 36/CT-TTg ngày 31/12/2025 của Thủ tướng Chính phủ, cơ quan BHXH đã chi trả gộp lương hưu, trợ cấp BHXH tháng 2 và tháng 3/2026 ngay trong kỳ chi trả tháng 2/2026, tạo điều kiện để người hưởng vui Xuân, đón Tết đầy đủ, kịp thời.
Tuy nhiên, việc chi trả gộp 2 tháng có thể phát sinh một số trường hợp phải thu hồi tiền đã chi trả không đúng quy định.
Cụ thể, nếu người thụ hưởng qua đời trong tháng 2/2026, cơ quan BHXH sẽ thu hồi phần tiền đã chi trả kể từ tháng liền kề sau tháng qua đời, tức là thu hồi tiền hưởng của tháng 3/2026.
Trường hợp người hưởng đã qua đời trước tháng 2/2026, nhưng thân nhân chưa kịp báo giảm hoặc chưa hoàn tất thủ tục liên thông khai tử, cơ quan BHXH sẽ thực hiện thu hồi toàn bộ số tiền đã chi trả kể từ tháng liền kề sau tháng người hưởng qua đời. Khi đã nhận chi trả gộp, số tiền thu hồi có thể bao gồm cả tháng 2 và tháng 3/2026.
Việc thu hồi trong các trường hợp này được thực hiện đúng trình tự, đúng quy định pháp luật, nhằm bảo đảm chi trả đúng đối tượng, đúng thời gian hưởng và giữ vững kỷ cương trong quản lý quỹ BHXH. Đồng thời, việc thu hồi không làm ảnh hưởng đến các quyền lợi hợp pháp của người hưởng và thân nhân theo quy định hiện hành.
Cơ quan BHXH khuyến nghị người hưởng và thân nhân chủ động thông báo kịp thời khi có thay đổi về tình trạng nhân thân, đặc biệt là trường hợp người đang hưởng chế độ qua đời. Việc phối hợp sớm sẽ giúp tránh phát sinh thu hồi phức tạp, đồng thời bảo đảm việc giải quyết các chế độ liên quan được nhanh chóng, đầy đủ và đúng pháp luật.
Liên quan
Tin tức khác
Lịch nghỉ Tết Nguyên đán 2026 và toàn bộ chế độ lương, thưởng người lao động cần biết
Tết Nguyên đán luôn là dịp được người lao động mong chờ nhất trong năm. Không chỉ bởi thời gian nghỉ dài để sum họp gia đình, mà còn vì các chế độ tiền lương, thưởng và quyền lợi đi kèm. Năm 2026, cùng với lịch nghỉ Tết kéo dài tới 9 ngày liên tiếp, nhiều chính sách về tiền lương làm thêm, thưởng Tết và nghĩa vụ thuế cũng là nội dung người lao động cần nắm rõ để bảo đảm quyền lợi của mình.
Quy định mới về nghỉ phép năm người lao động cần biết
Nghỉ phép năm là một trong những quyền lợi quan trọng, gắn trực tiếp với sức khỏe, đời sống và sự tái tạo sức lao động của người lao động. Tuy nhiên, thực tế không ít người vì áp lực công việc hoặc đặc thù vị trí làm việc mà không sử dụng hết số ngày nghỉ phép trong năm. Vậy bước sang năm 2026, người lao động có được thanh toán tiền cho những ngày phép chưa nghỉ hay không? Quy định pháp luật hiện hành đã có những phân định khá rõ theo từng nhóm đối tượng.
Người lao động nhận thưởng Tết bằng hiện vật vẫn phải đóng thuế
Mỗi dịp Tết đến, bên cạnh niềm vui sum họp gia đình, người lao động đặc biệt quan tâm đến các khoản thu nhập cuối năm như lương tháng 13, thưởng chuyên cần, quà Tết hay các khoản trúng thưởng trong tiệc tất niên của doanh nghiệp. Tuy nhiên, không phải khoản nào nhận được cũng “trọn vẹn” mang về, bởi theo quy định pháp luật, nhiều khoản thu nhập phát sinh dịp Tết vẫn thuộc diện chịu thuế thu nhập cá nhân (TNCN), kể cả khi được chi trả bằng hiện vật.
Lao động nữ nuôi con nhỏ làm công việc độc hại được giảm giờ làm, không bị giảm lương
Trong bối cảnh nhiều lao động nữ vừa quay trở lại làm việc sau sinh, vừa phải đảm đương trách nhiệm chăm sóc con nhỏ, pháp luật lao động hiện hành đã có những quy định cụ thể nhằm bảo vệ sức khỏe, chức năng sinh sản và quyền lợi việc làm của lao động nữ. Đáng chú ý, lao động nữ đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi làm công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm được hưởng nhiều chế độ ưu tiên, trong đó có giảm giờ làm việc hằng ngày mà không bị giảm tiền lương.
Người lao động có quyền từ chối trực Tết Nguyên đán 2026 không?
Mỗi dịp Tết đến, xuân về, câu chuyện trực Tết, làm việc trong những ngày nghỉ lễ luôn là mối quan tâm lớn của người lao động, đặc biệt là trong các ngành sản xuất, dịch vụ, y tế, vận tải… Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 cũng không ngoại lệ. Nhiều người băn khoăn, người lao động có bắt buộc phải trực Tết hay có quyền từ chối nếu không muốn làm việc trong những ngày này?
Những trường hợp dừng hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH từ năm 2026
Từ năm 2026, nhiều quy định mới của Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) sửa đổi chính thức có hiệu lực, trong đó đáng chú ý là các quy định liên quan đến việc tạm dừng, chấm dứt và tiếp tục chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng. Đây là nội dung người lao động, người đang hưởng lương hưu cần nắm rõ để chủ động bảo vệ quyền lợi của mình.